Skin Tumor Excision
การผ่าตัดก้อนเนื้องอกผิวหนัง (Skin Tumor Excision) เป็นการผ่าตัดขนาดเล็กเพื่อกำจัดก้อนหรือรอยโรคที่ผิวหนัง โดยอาจมีวัตถุประสงค์เพื่อรักษารอยโรคชนิดไม่ร้าย ลดอาการตรวจวินิจฉัย หรือกำจัดมะเร็งผิวหนังบางชนิด

ก้อนขนาดเล็กที่อยู่ตื้นและเหมาะสมกับการผ่าตัด สามารถผ่าตัดโดยใช้ ยาชาเฉพาะจุด ได้ในหลายกรณี แพทย์จะนำรอยโรคออก ห้ามเลือด เย็บปิดแผลตามความเหมาะสม และอาจส่งเนื้อเยื่อไปตรวจ Histopathology โดยเฉพาะเมื่อยังไม่สามารถยืนยันการวินิจฉัย หรือสงสัยรอยโรคก่อนมะเร็งหรือมะเร็งผิวหนัง
อย่างไรก็ตาม สิ่งสำคัญที่สุดของการผ่าตัดก้อนเนื้องอกผิวหนังไม่ใช่เพียงการนำก้อนที่มองเห็นออก แต่คือการตอบคำถามก่อนว่า
“รอยโรคนี้คืออะไร ควรทำ Biopsy ก่อนหรือควรผ่าตัดออกทั้งหมด และวิธีใดเหมาะสมกับการวินิจฉัยมากที่สุด?”
เพราะ Cyst ไฝที่มีลักษณะน่าสงสัย basal cell carcinoma, Squamous Cell Carcinoma และ Melanoma ไม่ควรได้รับการรักษาด้วยวิธีเดียวกันโดยอัตโนมัติ
ก้อนเนื้องอกผิวหนังคืออะไร?
ก้อนเนื้องอกผิวหนัง คือการเจริญเติบโตของเซลล์หรือเนื้อเยื่อบริเวณผิวหนังหรือใต้ผิวหนังที่ผิดไปจากปกติ
คำว่า “เนื้องอก” ไม่ได้หมายความว่าเป็นมะเร็งเสมอไป
โดยสามารถแบ่งออกเป็นกลุ่มใหญ่ ๆ ได้ดังนี้
เนื้องอกผิวหนังชนิดไม่ร้าย
ตัวอย่างเช่น
- Lipoma
- Epidermoid Cyst
- Dermatofibroma
- Seborrheic Keratosis
- Skin Tag
- ไฝชนิดไม่ร้ายบางชนิด
- Pilomatricoma
- เนื้องอกจากโครงสร้างของผิวหนังชนิดไม่ร้ายบางชนิด
รอยโรคก่อนมะเร็งหรือมะเร็งระยะเริ่มต้น
ตัวอย่างเช่น
- Actinic Keratosis บางกรณี
- Bowen’s Disease หรือ Squamous Cell Carcinoma in Situ
เนื้องอกผิวหนังชนิดร้าย
ได้แก่
- basal cell carcinoma
- Squamous Cell Carcinoma
- Melanoma
- มะเร็งผิวหนังชนิดอื่นที่พบได้น้อยกว่า
วิธีการรักษาที่เหมาะสมจึงขึ้นอยู่กับ การวินิจฉัยที่ถูกต้อง ไม่ใช่เพียงรูปร่างหรือขนาดของก้อน
Skin Tumor Excision คืออะไร?
Skin Tumor Excision คือการผ่าตัดนำก้อนหรือรอยโรคผิวหนังออก
หากนำรอยโรคทั้งหมดออกเพื่อวินิจฉัยด้วย การผ่าตัดอาจเรียกว่า Excisional Biopsy
การผ่าตัดสามารถมีวัตถุประสงค์หลายอย่าง เช่น
- กำจัดเนื้องอกชนิดไม่ร้ายที่มีอาการหรือสร้างความรำคาญ
- นำเนื้อเยื่อไปตรวจเพื่อยืนยันการวินิจฉัย
- รักษามะเร็งผิวหนังบางชนิด
- ประเมินว่านำเนื้องอกออกครบหรือไม่
- นำเนื้อเยื่อไปตรวจ Histopathology
- ลดอาการเจ็บ เลือดออก ระคายเคือง หรืออักเสบซ้ำ
เนื้องอกผิวหนังทุกก้อนจำเป็นต้องผ่าตัดหรือไม่?
ไม่จำเป็น
เนื้องอกผิวหนังชนิดไม่ร้ายหลายชนิดสามารถเลือกเฝ้าติดตามได้ หาก
- วินิจฉัยได้ค่อนข้างชัดเจนว่าเป็นรอยโรคชนิดไม่ร้าย
- ไม่มีการเปลี่ยนแปลง
- ไม่มีอาการ
- ไม่ถูกเสียดสีหรือกระแทกบ่อย
- ไม่รบกวนผู้ป่วย
อาจพิจารณาผ่าตัดเมื่อรอยโรค
- เจ็บ
- ระคายเคืองบ่อย
- มีเลือดออก
- เกี่ยวหรือเสียดสีกับเสื้อผ้า
- อักเสบซ้ำ
- มีขนาดใหญ่ขึ้น
- รบกวนการใช้งานของอวัยวะ
- มีผลต่อรูปลักษณ์
- ยังไม่สามารถยืนยันการวินิจฉัย
- มีลักษณะน่าสงสัยว่าอาจเป็นมะเร็งผิวหนัง
การตัดสินใจควรพิจารณาจาก ชนิดของรอยโรค มากกว่าเพียงว่าก้อนนั้นนูนหรือมองเห็นได้ชัดหรือไม่
ทำไมต้องวินิจฉัยก่อนผ่าตัดก้อนเนื้องอกผิวหนัง?
เนื้องอกแต่ละชนิดต้องใช้วิธีผ่าตัดแตกต่างกัน
ตัวอย่างเช่น
เนื้องอกชนิดไม่ร้ายที่อยู่ตื้น อาจสามารถนำออกได้โดยตรง
Epidermoid Cyst ควรนำผนัง Cyst ออกอย่างเหมาะสมเพื่อลดโอกาสกลับเป็นซ้ำ
มะเร็งผิวหนัง อาจต้องผ่าตัดโดยมี Surgical Margin ที่เหมาะสม
ไฝที่สงสัย Melanoma อาจต้องวางแผน Excisional Biopsy เพื่อให้ได้ชิ้นเนื้อที่เหมาะสมสำหรับการวินิจฉัย ก่อนกำหนดขอบเขตการผ่าตัดขั้นต่อไป
ดังนั้น การใช้วิธีทำลายรอยโรคโดยที่ยังไม่ทราบการวินิจฉัย อาจทำให้การตรวจวินิจฉัยหรือวางแผนรักษาภายหลังยากขึ้น
แพทย์ประเมินก้อนเนื้องอกผิวหนังอย่างไร?
การตรวจเริ่มจากการซักประวัติและตรวจรอยโรค
แพทย์อาจสอบถามว่า
- รอยโรคเกิดขึ้นมานานเท่าไร
- มีการเปลี่ยนแปลงหรือไม่
- มีขนาดใหญ่ขึ้นหรือไม่
- สีเปลี่ยนหรือไม่
- มีเลือดออกหรือไม่
- คันหรือเจ็บหรือไม่
- มีแผลแตกหรือแผลเรื้อรังหรือไม่
- เคยได้รับการรักษามาก่อนหรือไม่
- เคยนำออกแล้วกลับมาเป็นซ้ำหรือไม่
- เคยเป็นมะเร็งผิวหนังหรือไม่
- มีประวัติครอบครัวเป็น Melanoma หรือมะเร็งผิวหนังหรือไม่
แพทย์จะประเมินลักษณะต่าง ๆ เช่น
- ขนาด
- รูปร่าง
- สี
- ขอบเขต
- ความสมมาตร
- พื้นผิว
- ความแข็ง
- ความลึก
- การขยับ
- แผลแตก
- เลือดออก
- ความสัมพันธ์กับเนื้อเยื่อรอบข้าง
สำหรับไฝหรือรอยโรคที่มีเม็ดสี อาจตรวจเพิ่มเติมด้วย Dermoscopy
สัญญาณใดควรได้รับการตรวจจากแพทย์ก่อนกำจัดรอยโรค?
ควรได้รับการประเมินทางการแพทย์ก่อนกำจัด หากรอยโรคมีลักษณะ เช่น
- โตเร็ว
- มีการเปลี่ยนแปลงอย่างชัดเจนในช่วงไม่นาน
- รูปร่างไม่สม่ำเสมอ
- ไม่สมมาตร
- มีหลายสีหรือสีเปลี่ยน
- ขอบไม่สม่ำเสมอ
- มีเลือดออกเอง
- เป็นสะเก็ดซ้ำ
- มีแผลแตกเรื้อรัง
- เป็นแผลที่ไม่หาย
- แข็งขึ้น
- ติดแน่นกับเนื้อเยื่อชั้นลึก
- เริ่มมีอาการเจ็บโดยไม่มีสาเหตุชัดเจน
- กลับเป็นซ้ำหลังเคยนำออก
- มีลักษณะแตกต่างจากไฝหรือรอยโรคอื่นของผู้ป่วยอย่างชัดเจน
รอยโรคที่ไม่เจ็บไม่ได้หมายความว่าจะไม่เป็นอันตราย และรอยโรคที่ดูผิดปกติก็ไม่ได้หมายความว่าจะเป็นมะเร็งเสมอไป
เนื้องอกชนิดไม่ร้ายกับมะเร็งผิวหนังต่างกันอย่างไร?
| ลักษณะที่มักพบในรอยโรคชนิดไม่ร้าย | ลักษณะที่ควรตรวจเพิ่มเติม |
|---|---|
| คงที่เป็นเวลานาน | โตเร็วหรือโตต่อเนื่อง |
| รูปร่างสมมาตร | เริ่มไม่สมมาตร |
| สีค่อนข้างสม่ำเสมอ | สีผิดปกติหรือเปลี่ยนแปลง |
| ขอบค่อนข้างเรียบ | ขอบไม่สม่ำเสมอ |
| ไม่มีเลือดออก | มีเลือดออกเอง |
| ไม่มีแผลแตก | มีแผลเรื้อรัง |
| นิ่มหรือขยับได้ตามชนิดของก้อน | แข็งหรือติดแน่น |
| ไม่มีการเปลี่ยนแปลงชัดเจน | มีการเปลี่ยนแปลงในช่วงไม่นาน |
ลักษณะเหล่านี้เป็นเพียงแนวทาง ไม่สามารถใช้ยืนยันการวินิจฉัยด้วยตนเองได้
มะเร็งผิวหนังบางชนิดอาจดูคล้ายรอยโรคธรรมดา ในขณะที่รอยโรคชนิดไม่ร้ายบางชนิดอาจมีลักษณะที่ดูน่ากังวลได้
เนื้องอกผิวหนังชนิดใดสามารถผ่าตัดออกได้?
Skin Tumor Excision สามารถใช้กับรอยโรคหลายชนิดตามความเหมาะสม เช่น
- Lipoma
- Epidermoid Cyst
- Dermatofibroma
- ไฝชนิดไม่ร้ายบางชนิด
- Pilomatricoma
- เนื้องอกจากโครงสร้างของผิวหนังบางชนิด
- รอยโรคที่กลับเป็นซ้ำ
- รอยโรคที่ยังวินิจฉัยไม่ชัดเจน
- basal cell carcinoma
- Squamous Cell Carcinoma
- Squamous Cell Carcinoma in Situ
- Melanoma ในบางขั้นตอนของการวินิจฉัยและรักษา
อย่างไรก็ตาม ไม่ใช่รอยโรคทุกชนิดที่ควรใช้ Surgical Excision
Excisional Biopsy คืออะไร?
Excisional Biopsy คือการนำรอยโรคที่มองเห็นออกทั้งหมดเพื่อส่งตรวจทางพยาธิวิทยา
จึงสามารถมีวัตถุประสงค์ทั้ง
เพื่อวินิจฉัย — ตรวจว่ารอยโรคคืออะไร
และ
เพื่อรักษา — นำรอยโรคออกไปพร้อมกัน
วิธีนี้มีประโยชน์เมื่อการตรวจโครงสร้างของรอยโรคทั้งก้อนมีความสำคัญต่อการวินิจฉัย
Excisional Biopsy กับ Incisional Biopsy ต่างกันอย่างไร?
Excisional Biopsy
นำรอยโรคออกทั้งหมด
มักเหมาะกับรอยโรคขนาดไม่ใหญ่มากและสามารถนำออกทั้งหมดได้อย่างปลอดภัย
Incisional Biopsy
นำเพียงบางส่วนของรอยโรคไปตรวจ
อาจเลือกใช้เมื่อ
- ก้อนมีขนาดใหญ่
- การนำออกทั้งหมดตั้งแต่แรกจะทำให้เกิดแผลใหญ่เกินความจำเป็น
- รอยโรคอยู่ในตำแหน่งที่ซับซ้อน
- ต้องยืนยันการวินิจฉัยก่อนวางแผนผ่าตัดทั้งหมด
- ต้องการตัวอย่างจากเนื้อเยื่อชั้นลึก
Incisional Biopsy จึงมักมีวัตถุประสงค์หลักเพื่อการวินิจฉัย
Excisional Biopsy กับ Punch Biopsy ต่างกันอย่างไร?
Punch Biopsy เป็นการใช้เครื่องมือทรงกระบอกขนาดเล็กเพื่อนำตัวอย่างผิวหนังออกไปตรวจ
เหมาะกับการวินิจฉัยโรคผิวหนังและเนื้องอกบางชนิด แต่การเก็บตัวอย่างเพียงส่วนเล็ก ๆ ไม่เหมาะกับทุกกรณี
โดยเฉพาะรอยโรคที่สงสัย Melanoma หากสามารถทำได้อย่างเหมาะสม มักต้องการชิ้นเนื้อที่มีความหนาครบชั้นและครอบคลุมรอยโรค เพื่อให้พยาธิแพทย์สามารถประเมินข้อมูลสำคัญ เช่น ความลึกของเนื้องอก
Histopathology คืออะไร?
Histopathology คือการตรวจเนื้อเยื่อที่นำออกด้วยกล้องจุลทรรศน์โดยพยาธิแพทย์
การตรวจช่วยให้ทราบ
- เป็นเนื้องอกชนิดใด
- เป็นชนิดไม่ร้ายหรือมะเร็ง
- ชนิดย่อยของเนื้องอก
- ลักษณะสำคัญทางพยาธิวิทยา
- จำเป็นต้องรักษาเพิ่มเติมหรือไม่
- เซลล์ของเนื้องอกถึงขอบชิ้นเนื้อหรือไม่
สำหรับรอยโรคที่สงสัยมะเร็งผิวหนัง Histopathology มีบทบาทสำคัญในการยืนยันการวินิจฉัย
ทำไมก้อนที่ผ่าตัดออกจึงควรพิจารณาส่ง Histopathology?
บางครั้งรอยโรคที่ดูเหมือนชนิดไม่ร้ายจากภายนอก อาจพบการวินิจฉัยที่แตกต่างออกไปเมื่อดูด้วยกล้องจุลทรรศน์
Histopathology มีความสำคัญเป็นพิเศษเมื่อ
- การวินิจฉัยยังไม่ชัดเจน
- รอยโรคมีการเปลี่ยนแปลง
- สงสัยมะเร็งผิวหนัง
- รอยโรคกลับเป็นซ้ำหลังเคยรักษา
- มีลักษณะผิดปกติ
- ต้องประเมิน Surgical Margin
Surgical Margin คืออะไร?
Surgical Margin คือขอบเขตของเนื้อเยื่อที่ดูปกติซึ่งถูกนำออกพร้อมกับเนื้องอก
เรื่องนี้มีความสำคัญโดยเฉพาะในการผ่าตัดมะเร็งผิวหนัง
หลังผ่าตัด พยาธิแพทย์สามารถตรวจว่ามีเซลล์เนื้องอกอยู่ถึงขอบของชิ้นเนื้อหรือไม่
ผลอาจรายงานว่าขอบเขตปราศจากเซลล์เนื้องอก หรือยังพบเซลล์เนื้องอกที่ขอบชิ้นเนื้อ
ผลดังกล่าวอาจมีผลต่อการพิจารณาว่าต้องรักษาเพิ่มเติมหรือไม่
เนื้องอกผิวหนังทุกชนิดต้องตัด Surgical Margin หรือไม่?
ไม่จำเป็น
วิธีการผ่าตัดขึ้นอยู่กับการวินิจฉัย
เนื้องอกชนิดไม่ร้ายที่วินิจฉัยชัดเจนไม่จำเป็นต้องใช้ขอบเขตการผ่าตัดแบบเดียวกับมะเร็ง
สำหรับมะเร็งผิวหนัง ขอบเขตการผ่าตัดอาจพิจารณาจาก
- ชนิดของมะเร็ง
- ขนาด
- ตำแหน่ง
- ชนิดย่อยทาง Histopathology
- ความชัดเจนของขอบก้อน
- เป็นก้อนที่เกิดครั้งแรกหรือกลับเป็นซ้ำ
- ปัจจัยเสี่ยงอื่นของเนื้องอก
จึงไม่มี Surgical Margin ขนาดเดียวที่เหมาะกับเนื้องอกผิวหนังทุกชนิด
การผ่าตัดรอยโรคที่สงสัย Melanoma
รอยโรคที่สงสัย Melanoma ต้องวางแผนการตัดชิ้นเนื้ออย่างเหมาะสม
หากตำแหน่งและขนาดของรอยโรคเอื้ออำนวย โดยทั่วไปจะพิจารณา Excisional Biopsy แบบเต็มความหนาของผิวหนังและมีขอบเขตแคบ เพื่อให้ได้ข้อมูลที่จำเป็นสำหรับการวินิจฉัย
หาก Histopathology ยืนยันว่าเป็น Melanoma จึงวางแผนผ่าตัดเพิ่มเติมตามข้อมูลทางพยาธิวิทยา โดยเฉพาะความหนาของ Melanoma
ดังนั้น การตัดรอยโรคที่สงสัย Melanoma ด้วยขอบเขตกว้างมากตั้งแต่ก่อนทราบผลการวินิจฉัย จึงไม่ใช่แนวทางเริ่มต้นสำหรับทุกกรณีการผ่าตัด basal cell carcinoma
basal cell carcinoma เป็นมะเร็งผิวหนังชนิดหนึ่งที่สามารถรักษาด้วย Surgical Excision ได้ในหลายกรณี
อย่างไรก็ตาม วิธีการรักษาขึ้นอยู่กับ
- ตำแหน่ง
- ขนาด
- ความชัดเจนของขอบก้อน
- ชนิดย่อยทาง Histopathology
- เป็นก้อนที่เกิดครั้งแรกหรือกลับเป็นซ้ำ
- ปัจจัยเสี่ยงอื่น
มะเร็งที่มีความเสี่ยงสูงหรืออยู่ในตำแหน่งสำคัญบางแห่งอาจเหมาะกับวิธีที่สามารถประเมินขอบเขตของมะเร็งได้ละเอียดมากขึ้น เช่น Mohs Micrographic Surgery
การผ่าตัด Squamous Cell Carcinoma
Squamous Cell Carcinoma เป็นมะเร็งผิวหนังอีกชนิดที่มักใช้การผ่าตัดเป็นส่วนสำคัญของการรักษา
การวางแผนผ่าตัดขึ้นอยู่กับ
- ขนาด
- ตำแหน่ง
- ความลึก
- ลักษณะทาง Histopathology
- การลุกลามตามเส้นประสาท
- ภาวะภูมิคุ้มกันของผู้ป่วย
- การกลับเป็นซ้ำ
- ปัจจัยเสี่ยงอื่นของเนื้องอก
ก้อนที่มีความเสี่ยงสูงอาจต้องได้รับการรักษาที่มากกว่า Minor Skin Surgery ทั่วไป
Mohs Micrographic Surgery คืออะไร?
Mohs Micrographic Surgery เป็นเทคนิคผ่าตัดมะเร็งผิวหนังเฉพาะทาง โดยนำเนื้องอกออกเป็นชั้นและตรวจขอบเขตของเนื้อเยื่อด้วยกล้องจุลทรรศน์ระหว่างการผ่าตัด
อาจมีประโยชน์ในมะเร็งผิวหนังบางกรณี เช่น
- อยู่ในบริเวณที่ต้องการเก็บเนื้อเยื่อปกติไว้ให้มากที่สุด
- อยู่ในตำแหน่งที่มีความเสี่ยงสูง
- ขอบเขตของเนื้องอกไม่ชัด
- เป็นมะเร็งที่กลับเป็นซ้ำ
- Histopathology มีลักษณะที่เพิ่มความเสี่ยง
- ต้องการประเมินขอบเขตของมะเร็งอย่างละเอียด
ไม่ใช่มะเร็งผิวหนังทุกก้อนที่จำเป็นต้องรักษาด้วย Mohs Micrographic Surgery
Surgical Excision กับ Mohs Micrographic Surgery ต่างกันอย่างไร?
| Surgical Excision | Mohs Micrographic Surgery |
|---|---|
| นำเนื้องอกออกในการผ่าตัดตามขอบเขตที่วางแผนไว้ | นำเนื้องอกออกเป็นชั้น |
| ส่งชิ้นเนื้อไปตรวจ Histopathology | ตรวจขอบเขตของเนื้องอกระหว่างผ่าตัด |
| เหมาะกับเนื้องอกผิวหนังหลายชนิด | ใช้กับมะเร็งผิวหนังบางชนิด |
| ผลพยาธิวิทยามักทราบภายหลัง | ประเมินขอบเขตระหว่างการผ่าตัด |
| กำหนด Surgical Margin ก่อนนำก้อนออก | ตัดเนื้อเยื่อเพิ่มเติมเฉพาะบริเวณที่ยังพบมะเร็ง |
การเลือกวิธีขึ้นอยู่กับชนิดและความเสี่ยงของเนื้องอก ไม่ใช่เพียงความต้องการของผู้ป่วย
ขั้นตอนการผ่าตัดก้อนเนื้องอกผิวหนัง
ขั้นตอนจริงขึ้นอยู่กับชนิดของเนื้องอก แต่โดยทั่วไปอาจประกอบด้วย
1. ยืนยันตำแหน่งที่จะผ่าตัด
แพทย์ตรวจยืนยันรอยโรคและทบทวนเหตุผลในการผ่าตัด
ขั้นตอนนี้สำคัญเป็นพิเศษในผู้ที่มีไฝหรือรอยโรคหลายตำแหน่ง
2. กำหนดขอบเขตและแนวผ่าตัด
แพทย์ทำเครื่องหมายรอยโรคและแนวผ่าตัด
หากจำเป็น อาจกำหนด Surgical Margin รอบก้อนด้วย
3. ทำความสะอาดผิวหนัง
ทำความสะอาดบริเวณผ่าตัดด้วยน้ำยาฆ่าเชื้อและเตรียมพื้นที่สำหรับการผ่าตัด
4. ฉีดยาชาเฉพาะจุด
แพทย์ฉีด ยาชาเฉพาะจุด รอบบริเวณที่จะผ่าตัด
ขณะฉีดอาจรู้สึกแสบหรือเจ็บชั่วคราว
หลังยาชาออกฤทธิ์ ผู้ป่วยอาจยังรู้สึกถึงแรงกด การสัมผัส หรือการเคลื่อนไหว แต่โดยทั่วไปไม่ควรรู้สึกเจ็บแหลมจากการผ่าตัด
5. ผ่าตัดนำก้อนออก
แพทย์ใช้มีดผ่าตัดนำรอยโรคออกตามความลึกและขอบเขตที่วางแผนไว้
การผ่าตัดหลายกรณีใช้แนวแผลรูปวงรี เพื่อให้สามารถเย็บขอบแผลเข้าหากันได้อย่างเหมาะสม
6. ห้ามเลือด
แพทย์ตรวจและห้ามเลือดก่อนเย็บปิดแผล
7. เย็บปิดแผล
ขึ้นอยู่กับความลึกและแรงตึงของแผล อาจใช้
- ไหมเย็บผิวหนัง
- ไหมละลายใต้ผิวหนัง
- การเย็บแผลหลายชั้น
แผลที่ลึกอาจต้องใช้ไหมละลายด้านในเพื่อลดช่องว่างและแรงตึงของแผล
8. ปิดแผล
ทำความสะอาดและปิดแผลด้วยวัสดุที่เหมาะสม
9. ส่งชิ้นเนื้อตรวจ Histopathology
เมื่อมีข้อบ่งชี้ ชิ้นเนื้อจะถูกส่งไปยังห้องปฏิบัติการพยาธิวิทยา
ทำไมแผลผ่าตัดจึงมักเป็นรูปวงรี?
แม้รอยโรคเดิมจะมีลักษณะกลม แต่แนวผ่าตัดมักออกแบบเป็นรูปวงรี
เหตุผลคือช่วยให้ขอบผิวหนังสามารถเย็บเข้าหากันได้อย่างเรียบ ลดการย่นหรือโป่งของผิวหนังบริเวณปลายแผล
หากทำได้ แพทย์อาจวางแนวแผลให้สอดคล้องกับแนวแรงตึงตามธรรมชาติของผิวหนัง เพื่อช่วยให้แผลหายและวางแนวแผลเป็นได้เหมาะสม
ทำไมแผลเป็นจึงอาจยาวกว่าขนาดก้อน?
นี่เป็นเรื่องสำคัญที่ผู้ป่วยควรเข้าใจก่อนผ่าตัด
การนำก้อนขนาด 1 เซนติเมตรออก ไม่ได้หมายความว่าแผลเป็นจะยาวเพียง 1 เซนติเมตร
เพื่อให้สามารถเย็บแผลได้เรียบ แนวผ่าตัดอาจต้องยาวกว่าขนาดของรอยโรค
นอกจากนี้ยังขึ้นอยู่กับ
- Surgical Margin
- ความลึกของก้อน
- แรงตึงของผิวหนัง
- ตำแหน่ง
- วิธีการเย็บปิดแผล
ดังนั้นแผลเป็นหลังผ่าตัดอาจยาวกว่าขนาดของก้อนที่มองเห็นได้
การผ่าตัดก้อนเนื้องอกผิวหนังเจ็บหรือไม่?
ช่วงที่รู้สึกเจ็บชัดที่สุดมักเป็นขณะฉีดยาชาเฉพาะจุด
อาจรู้สึก
- แสบ
- เจ็บเล็กน้อย
- ตึงหรือแน่น
หลังบริเวณดังกล่าวชาเพียงพอ ผู้ป่วยอาจรู้สึกถึงการดึง การสัมผัส หรือการเคลื่อนไหว แต่โดยทั่วไปไม่ควรรู้สึกเจ็บแหลมระหว่างผ่าตัด
หลังยาชาหมดฤทธิ์อาจมีอาการเจ็บหรือระบมบริเวณแผลได้
การผ่าตัดใช้เวลานานเท่าไร?
ไม่มีระยะเวลาตายตัวสำหรับทุกกรณี
รอยโรคขนาดเล็กที่อยู่ตื้นอาจใช้เวลาไม่นาน ขณะที่ก้อนขนาดใหญ่หรืออยู่ลึกอาจต้องใช้เวลามากขึ้นสำหรับ
- การแยกเนื้อเยื่อ
- การห้ามเลือด
- การนำก้อนออกตาม Surgical Margin
- การเย็บหลายชั้น
- การซ่อมแซมแผล
ตำแหน่งของก้อนอาจมีผลต่อความซับซ้อนไม่แพ้ขนาดของก้อน
แผลหลังผ่าตัดปิดด้วยวิธีใด?
การเย็บปิดโดยตรง
นำขอบแผลทั้งสองด้านเข้าหากันและเย็บปิด เหมาะกับแผลหลายชนิดที่สามารถปิดได้โดยไม่มีแรงตึงมากเกินไป
การเย็บหลายชั้น
ใช้ไหมละลายเย็บชั้นลึกก่อน แล้วจึงปิดผิวหนังด้านบน
เหมาะกับแผลที่ลึกหรือมีแรงตึงมากขึ้น
การปล่อยให้แผลหายเอง
ในบางตำแหน่งอาจปล่อยให้แผลค่อย ๆ สร้างเนื้อเยื่อและปิดจากด้านล่างขึ้นด้านบน
Skin Flap
ใช้ผิวหนังบริเวณใกล้เคียงเลื่อนมาปิดแผล
Skin Graft
นำผิวหนังจากบริเวณอื่นมาปิดบริเวณแผลผ่าตัด
แผลขนาดใหญ่หรืออยู่ในตำแหน่งเฉพาะบางแห่งอาจต้องใช้ Skin Flap หรือ Skin Graft แทนการเย็บปิดโดยตรง
การผ่าตัดก้อนเนื้องอกผิวหนังมีแผลเป็นหรือไม่?
มี
การผ่าตัดที่ต้องเปิดผ่านผิวหนังย่อมทำให้เกิดแผลเป็นในระดับหนึ่ง
ลักษณะของแผลเป็นขึ้นอยู่กับ
- ขนาดของแผลผ่าตัด
- ตำแหน่ง
- Surgical Margin
- แรงตึงของแผล
- ทิศทางของแผล
- เทคนิคการผ่าตัด
- การติดเชื้อหรือภาวะแทรกซ้อน
- ลักษณะการหายของแผลในแต่ละคน
- ประวัติ Keloid
- ประวัติ Hypertrophic Scar
- การได้รับแสงแดดระหว่างแผลกำลังหาย
แผลเป็นจะยังมีการเปลี่ยนแปลงต่อเนื่องเป็นเวลาหลายเดือนหลังผ่าตัด
สามารถผ่าตัดโดยไม่มีแผลเป็นได้หรือไม่?
ไม่สามารถรับประกันได้
การผ่าตัดที่ต้องเปิดผิวหนังย่อมทำให้เกิดแผลเป็น
เป้าหมายที่เหมาะสมกว่าคือ
- นำรอยโรคออกอย่างถูกต้อง
- เก็บเนื้อเยื่อปกติไว้ให้มากเท่าที่เหมาะสม
- วางแนวแผลอย่างเหมาะสม
- ลดแรงตึงของแผล
- ลดภาวะแทรกซ้อน
- ดูแลแผลเป็นหลังผ่าตัดอย่างเหมาะสม
หากเป็นรอยโรคที่สงสัยหรือยืนยันว่าเป็นมะเร็ง การรักษาเนื้องอกอย่างเหมาะสมมีความสำคัญมากกว่าการพยายามทำให้แผลสั้นที่สุด
การผ่าตัดก้อนเนื้องอกผิวหนังในผิวเอเชีย
การผ่าตัดสามารถทำได้ในผู้ที่มีผิวเอเชียและผู้ที่มีสีผิวเข้ม แต่ควรคำนึงถึงการเปลี่ยนแปลงของสีผิวและแผลเป็นหลังผ่าตัด
อาจเกิด
- Post-Inflammatory Hyperpigmentation หรือ PIH
- Hypopigmentation
- รอยแดงที่อยู่นาน
- Hypertrophic Scar
- Keloid
ผู้ที่เคยมีแผลเป็นหนา นูน หรือขยายออกนอกขอบแผลเดิมควรแจ้งแพทย์ก่อนผ่าตัด
ความเสี่ยงของแผลเป็นยังแตกต่างกันตามตำแหน่ง เช่น ไหล่ หน้าอกส่วนบน และหลังส่วนบน อาจมีแนวโน้มเกิดแผลเป็นนูนได้มากกว่าบางตำแหน่ง
ความเสี่ยงของ Skin Tumor Excision
ภาวะแทรกซ้อนที่อาจเกิดขึ้น ได้แก่
- ปวด
- เลือดออก
- รอยช้ำ
- บวม
- Hematoma
- การติดเชื้อ
- แผลแยก
- แผลหายช้า
- แผลเป็น
- PIH
- Hypopigmentation
- Hypertrophic Scar
- Keloid
- อาการชาชั่วคราว
- อาการชาที่ยังคงอยู่
- การบาดเจ็บต่อเส้นประสาท
- การบาดเจ็บต่อโครงสร้างใกล้เคียง
- อาการแพ้วัสดุปิดแผลหรือกาว
- นำเนื้องอกออกไม่หมด
- Surgical Margin ยังพบเซลล์เนื้องอก
- การกลับเป็นซ้ำ
ความเสี่ยงแตกต่างกันตามชนิด ขนาด ความลึก และตำแหน่งของเนื้องอก
การผ่าตัดทำให้เกิดอาการชาได้หรือไม่?
ได้
เส้นประสาทรับความรู้สึกขนาดเล็กอยู่ภายในผิวหนังและชั้นใต้ผิวหนัง การบวม การดึง หรือการตัดผ่านแขนงประสาทขนาดเล็กสามารถทำให้เกิดอาการชาบริเวณรอบแผลได้
ความเสี่ยงต่อเส้นประสาทที่สำคัญเพิ่มขึ้นหากก้อน
- อยู่ลึก
- มีขนาดใหญ่
- อยู่ใกล้เส้นประสาทรับความรู้สึกสำคัญ
- อยู่ใกล้เส้นประสาทที่ควบคุมการเคลื่อนไหว
- อยู่ในตำแหน่งที่มีโครงสร้างทางกายวิภาคซับซ้อน
ก้อนบางชนิดจึงอาจเหมาะกับการส่งต่อเพื่อผ่าตัดในสถานที่หรือโดยแพทย์เฉพาะทางที่เหมาะสม มากกว่าการทำ Minor Skin Surgery ทั่วไป
ก้อนเนื้องอกผิวหนังกลับเป็นซ้ำหลังผ่าตัดได้หรือไม่?
ได้ ขึ้นอยู่กับชนิดของเนื้องอก
สาเหตุอาจเกิดจาก
- มีรอยโรคบางส่วนเหลืออยู่
- เนื้องอกขยายออกนอกขอบเขตที่มองเห็น
- ผนัง Cyst ถูกนำออกไม่ครบ
- ธรรมชาติของเนื้องอกมีแนวโน้มกลับเป็นซ้ำ
- มะเร็งยังอยู่ที่ Surgical Margin
- เกิดรอยโรคใหม่บริเวณใกล้เคียง
หากก้อนกลับเป็นซ้ำ ควรได้รับการประเมินใหม่ ไม่ควรนำออกซ้ำด้วยวิธีเดิมโดยอัตโนมัติ
Surgical Margin เป็นบวกหมายความว่าอย่างไร?
โดยทั่วไปหมายถึงตรวจพบเซลล์เนื้องอกที่ขอบของชิ้นเนื้อที่พยาธิแพทย์ตรวจ
จึงมีความเป็นไปได้ว่าอาจยังมีเนื้องอกเหลืออยู่ในบริเวณที่ผ่าตัด
ขั้นตอนต่อไปขึ้นอยู่กับ
- ชนิดของเนื้องอก
- ขอบด้านใดที่ยังพบเนื้องอก
- ระดับความเสี่ยง
- ตำแหน่ง
- การรักษาที่เคยได้รับ
- ปัจจัยของผู้ป่วย
อาจพิจารณาผ่าตัดเพิ่มเติม Mohs Micrographic Surgery การรักษาด้วยวิธีอื่น หรือการติดตามในบางกรณี ขึ้นอยู่กับการวินิจฉัย
หลังผล Histopathology ออกแล้วต้องทำอะไรต่อ?
เนื้องอกชนิดไม่ร้ายและนำออกครบ
อาจไม่ต้องรักษาเพิ่มเติม นอกจากดูแลแผลและแผลเป็น
เนื้องอกชนิดไม่ร้ายแต่นำออกไม่ครบ
อาจเลือกติดตามหรือรักษาเพิ่มเติม ขึ้นอยู่กับชนิดของก้อน อาการ และโอกาสกลับเป็นซ้ำ
รอยโรคก่อนมะเร็ง
อาจต้องรักษาเพิ่มเติมหรือไม่ ขึ้นอยู่กับการวินิจฉัยและ Surgical Margin
มะเร็งผิวหนังที่มี Surgical Margin เพียงพอ
อาจเข้าสู่การติดตามและตรวจผิวหนังตามระดับความเสี่ยงของมะเร็งแต่ละชนิด
มะเร็งผิวหนังที่ Surgical Margin ยังพบเซลล์มะเร็ง
อาจต้องผ่าตัดเพิ่มเติมหรือรักษาด้วยวิธีอื่น
พบเนื้องอกชนิดที่ไม่คาดคิด
อาจต้องตรวจทางพยาธิวิทยาเพิ่มเติม ทำ Imaging ผ่าตัดเพิ่มเติม หรือส่งต่อแพทย์เฉพาะทางตามชนิดของโรค
การพักฟื้นหลัง Skin Tumor Excision
การพักฟื้นแตกต่างกันตามขนาด ตำแหน่ง และความลึกของแผล
แผลขนาดเล็กในบริเวณที่มีแรงตึงต่ำอาจกระทบต่อชีวิตประจำวันไม่มาก ขณะที่แผลขนาดใหญ่บริเวณหลัง ไหล่ ขา หรือใกล้ข้อต่ออาจต้องจำกัดกิจกรรมมากกว่าในช่วงแรกอาจมี
- กดเจ็บ
- บวมเล็กน้อย
- รอยช้ำ
- รู้สึกตึงบริเวณไหม
- มีเลือดซึมเล็กน้อยบนผ้าปิดแผล
โดยทั่วไปอาการควรค่อย ๆ ดีขึ้น ไม่ใช่รุนแรงขึ้นเรื่อย ๆ
การดูแลแผลหลังผ่าตัด
ควรปฏิบัติตามคำแนะนำของแพทย์ เนื่องจากการดูแลแตกต่างกันตามชนิดและตำแหน่งของแผล
หลักการทั่วไป ได้แก่
- ปิดแผลตามระยะเวลาที่แพทย์แนะนำ
- รักษาความสะอาดของแผล
- ทำความสะอาดอย่างอ่อนโยนเมื่อสามารถทำได้
- ไม่แกะสะเก็ดหรือไหม
- หลีกเลี่ยงการเสียดสี
- หลีกเลี่ยงการดึงแผลมากเกินไป
- มาตรวจแผลตามนัด
- ตัดไหมตามเวลาที่เหมาะสม
- ป้องกันแผลเป็นจากแสงแดด
- สังเกตอาการติดเชื้อ
ต้องตัดไหมเมื่อไร?
ขึ้นอยู่กับ
- ตำแหน่ง
- แรงตึงของแผล
- ขนาดของการผ่าตัด
- ชนิดของไหม
- การหายของแผล
แผลบริเวณใบหน้าอาจตัดไหมเร็วกว่าบริเวณลำตัวหรือขา
ไหมที่อยู่ชั้นลึกบางชนิดเป็นไหมละลายและไม่ต้องตัดออก
จึงไม่มีระยะเวลาตัดไหมเพียงระยะเดียวที่เหมาะกับ Skin Tumor Excision ทุกตำแหน่ง
ออกกำลังกายหลังผ่าตัดได้เมื่อไร?
ขึ้นอยู่กับตำแหน่งและขนาดของแผล
การออกกำลังกายสามารถเพิ่มแรงตึงของแผลและเพิ่มความเสี่ยงต่อ
- เลือดออก
- บวม
- แผลแยก
- แผลเป็นกว้างขึ้น
กิจกรรมที่มีการเคลื่อนไหวบริเวณที่ผ่าตัดมากอาจต้องหยุดชั่วคราว
ตัวอย่างเช่น แผลบริเวณไหล่หรือหลังส่วนบนอาจได้รับแรงดึงจากการยกน้ำหนักและการเคลื่อนไหวแขนมากกว่าแผลขนาดเล็กในบริเวณที่มีแรงตึงต่ำ
ว่ายน้ำหลังผ่าตัดได้เมื่อไร?
ควรรอจนกว่าแผลจะปิดและหายเพียงพอ และแพทย์เห็นว่าสามารถลงน้ำได้อย่างปลอดภัย
แผลที่เพิ่งเย็บไม่ควรถูกแช่น้ำเป็นเวลานานหรือสัมผัสสิ่งปนเปื้อนโดยไม่จำเป็น
ประเด็นนี้สำคัญสำหรับนักท่องเที่ยวที่วางแผนไปทะเล สระว่ายน้ำ หรือเกาะต่าง ๆ หลังผ่าตัดในประเทศไทย
ขึ้นเครื่องบินหลังผ่าตัดได้หรือไม่?
หลัง Minor Skin Surgery ที่ไม่มีภาวะแทรกซ้อน ผู้ป่วยจำนวนมากสามารถเดินทางโดยเครื่องบินได้ แต่ควรพิจารณาร่วมกับแผนการติดตามหลังผ่าตัด
ผู้ป่วยต่างชาติควรวางแผนเรื่อง
- การตรวจแผล
- การเปลี่ยนผ้าปิดแผล
- การตัดไหม
- ผล Histopathology
- ความเป็นไปได้ที่จะต้องผ่าตัดเพิ่มเติม
- การเข้าถึงการรักษาหากเกิดภาวะแทรกซ้อน
หากผ่าตัดเพราะสงสัยมะเร็งผิวหนัง การเดินทางออกจากกรุงเทพก่อนทราบผล Histopathology อาจทำให้การวางแผนรักษาขั้นต่อไปซับซ้อนขึ้น
สัญญาณผิดปกติหลังผ่าตัด
ควรติดต่อแพทย์หากมี
- ปวดเพิ่มขึ้น
- รอยแดงขยายมากขึ้น
- บริเวณแผลร้อนขึ้น
- มีหนอง
- มีไข้
- บวมมากผิดปกติ
- เลือดออกต่อเนื่อง
- แผลแยก
- มีก้อนบวมใต้แผลโตขึ้นอย่างรวดเร็ว
- มีอาการอ่อนแรงเกิดขึ้นใหม่
- อาการชารุนแรงหรือเพิ่มขึ้น
- ขอบแผลมีสีผิดปกติที่อาจบ่งถึงเลือดมาเลี้ยงไม่เพียงพอ
- แผลมีอาการแย่ลงผิดจากที่คาด
อาการช้ำ บวม หรือเจ็บเล็กน้อยสามารถเกิดขึ้นได้หลังผ่าตัด แต่หากอาการรุนแรงขึ้นเรื่อย ๆ ควรได้รับการตรวจ
เมื่อไรควรพบแพทย์ผิวหนังเพื่อตรวจก้อนหรือรอยโรค?
ควรพิจารณาพบแพทย์ผิวหนังเมื่อพบ
- ก้อนหรือรอยโรคใหม่ที่ไม่หาย
- ไฝที่กำลังเปลี่ยนแปลง
- รอยโรคที่มีเลือดออกซ้ำ
- แผลที่ไม่หาย
- ก้อนที่โตเร็ว
- รอยโรคที่กลับเป็นซ้ำ
- ก้อนที่เจ็บหรือมีแผลแตก
- ไฝหรือรอยโรคที่มีสีผิดปกติ
- ก้อนแข็งหรือติดแน่น
- รอยโรคที่ยังไม่ทราบการวินิจฉัย
ไม่ควรสรุปว่ารอยโรคทุกชนิดจำเป็นต้องนำออก และไม่ควรสรุปว่ารอยโรคที่ไม่เจ็บจะปลอดภัยเสมอไป
สิ่งที่ควรคาดหวังเมื่อมาปรึกษาเรื่องก้อนเนื้องอกผิวหนังในกรุงเทพ
การปรึกษาที่เหมาะสมควรวางแผนตั้งแต่การวินิจฉัยจนถึงการติดตามหลังผ่าตัด
รอยโรคนี้น่าจะเป็นอะไร?
แพทย์ควรประเมินว่าเป็นเนื้องอกชนิดไม่ร้าย หรือเป็นรอยโรคที่ต้องทำ Biopsy หรือประเมินมะเร็งผิวหนังเพิ่มเติม
จำเป็นต้องตรวจ Dermoscopy หรือไม่?
Dermoscopy มีประโยชน์โดยเฉพาะกับไฝและรอยโรคที่มีเม็ดสี รวมถึงรอยโรคบางชนิดที่ไม่มีเม็ดสี
ควรทำ Biopsy หรือนำออกทั้งหมด?
รอยโรคบางชนิดเหมาะกับ Excisional Biopsy ขณะที่บางชนิดควรเก็บตัวอย่างบางส่วนก่อน
ต้องใช้ Surgical Margin เท่าไร?
ขึ้นอยู่กับว่ารอยโรคนั้นเป็นชนิดไม่ร้าย น่าสงสัย หรือได้รับการยืนยันว่าเป็นมะเร็งแล้ว
สามารถผ่าตัดด้วยยาชาเฉพาะจุดได้หรือไม่?
ก้อนขนาดเล็กที่อยู่ตื้นจำนวนมากสามารถผ่าตัดด้วยยาชาเฉพาะจุด แต่ก้อนที่อยู่ลึกหรือซับซ้อนอาจต้องใช้สถานที่หรือวิธีการผ่าตัดที่แตกต่างออกไป
แผลเป็นจะเป็นอย่างไร?
ควรพูดคุยเกี่ยวกับความยาว ทิศทาง และความเสี่ยงต่อ Keloid หรือ Hypertrophic Scar ก่อนผ่าตัด
จะส่งชิ้นเนื้อตรวจ Histopathology หรือไม่?
เรื่องนี้มีความสำคัญเป็นพิเศษสำหรับก้อนที่ยังวินิจฉัยไม่ชัดเจนหรืออาจเป็นมะเร็ง
ผล Histopathology จะออกเมื่อไร?
ควรทราบว่าจะได้รับผลอย่างไรและเมื่อไร รวมถึงควรกลับมาติดตามเมื่อใด
มีโอกาสต้องผ่าตัดเพิ่มเติมหรือไม่?
หาก Histopathology พบมะเร็งหรือ Surgical Margin ยังมีเซลล์เนื้องอก อาจจำเป็นต้องรักษาหรือผ่าตัดเพิ่มเติม
Skin Tumor Excision สำหรับนักท่องเที่ยวและผู้ป่วยต่างชาติในกรุงเทพ
ผู้ป่วยต่างชาติควรวางแผนการผ่าตัดให้ครอบคลุมทั้งกระบวนการ ไม่ใช่เฉพาะวันผ่าตัด
ก่อนผ่าตัดควรพิจารณา
- สามารถวินิจฉัยรอยโรคได้ชัดเจนก่อนผ่าตัดหรือไม่
- จำเป็นต้องทำ Biopsy ก่อนหรือไม่
- สามารถนำรอยโรคออกทั้งหมดอย่างปลอดภัยหรือไม่
- จะส่ง Histopathology หรือไม่
- จะได้รับผล Histopathology อย่างไร
- มีโอกาสต้องผ่าตัดเพิ่มเติมหรือไม่
- ต้องตัดไหมเมื่อไร
- ต้องดูแลแผลนานเท่าไร
- ว่ายน้ำได้เมื่อไร
- แผนการเดินทางกระทบต่อการติดตามหรือไม่
- หากมีเลือดออกหรือติดเชื้อหลังออกจากประเทศไทยควรทำอย่างไร
สำหรับก้อนที่สงสัยมะเร็งผิวหนัง การรักษาที่เหมาะสมอาจต้องใช้มากกว่าหนึ่งครั้งในการเข้ารับบริการ
คำถามที่พบบ่อย
Skin Tumor Excision คืออะไร?
คือการผ่าตัดนำก้อนหรือรอยโรคผิวหนังออก โดยอาจส่งเนื้อเยื่อไปตรวจ Histopathology เพื่อยืนยันการวินิจฉัย
Skin Tumor Excision ถือเป็น Minor Skin Surgery หรือไม่?
ก้อนขนาดเล็กที่อยู่ตื้นหลายชนิดสามารถผ่าตัดเป็น Minor Skin Surgery โดยใช้ยาชาเฉพาะจุด แต่ก้อนขนาดใหญ่ อยู่ลึก ซับซ้อน หรือเป็นมะเร็งความเสี่ยงสูงอาจต้องใช้แนวทางอื่น
เนื้องอกผิวหนังทุกก้อนต้องผ่าตัดหรือไม่?
ไม่จำเป็น รอยโรคชนิดไม่ร้ายที่ไม่มีอาการและไม่มีการเปลี่ยนแปลงสามารถเลือกเฝ้าติดตามได้
คำว่าเนื้องอกหมายถึงมะเร็งหรือไม่?
ไม่ เนื้องอกสามารถเป็นชนิดไม่ร้าย รอยโรคก่อนมะเร็ง หรือมะเร็งได้
แพทย์สามารถดูแล้วรู้ได้เลยหรือไม่ว่าเป็นก้อนชนิดไม่ร้าย?
รอยโรคหลายชนิดมีลักษณะจำเพาะ และ Dermoscopy สามารถช่วยประเมินเพิ่มเติม แต่บางกรณีจำเป็นต้องตรวจ Histopathology เพื่อยืนยัน
Excisional Biopsy คืออะไร?
คือการนำรอยโรคทั้งหมดออกเพื่อนำไปตรวจทางพยาธิวิทยา
Excisional Biopsy กับ Incisional Biopsy ต่างกันอย่างไร?
Excisional Biopsy นำรอยโรคออกทั้งหมด ส่วน Incisional Biopsy นำเพียงบางส่วนไปตรวจ
Histopathology คืออะไร?
คือการตรวจเนื้อเยื่อด้วยกล้องจุลทรรศน์โดยพยาธิแพทย์เพื่อวินิจฉัยชนิดของรอยโรค
Surgical Margin คืออะไร?
คือขอบเขตของเนื้อเยื่อรอบเนื้องอกที่ถูกนำออกพร้อมกับก้อน มีความสำคัญเป็นพิเศษในการผ่าตัดมะเร็งผิวหนัง
Surgical Margin เป็นบวกหมายความว่าอย่างไร?
หมายถึงพบเซลล์เนื้องอกที่ขอบของชิ้นเนื้อที่ตรวจ และอาจจำเป็นต้องพิจารณาการรักษาเพิ่มเติม
ไฝที่สงสัย Melanoma สามารถกำจัดออกด้วยวิธีทั่วไปได้หรือไม่?
ควรได้รับการประเมินและวางแผน Biopsy อย่างเหมาะสม เพราะการได้ชิ้นเนื้อที่มีคุณภาพมีความสำคัญต่อการวินิจฉัยและวางแผนรักษา
basal cell carcinoma สามารถรักษาด้วย Surgical Excision ได้หรือไม่?
ได้ในหลายกรณี แต่ต้องพิจารณาตำแหน่ง ขนาด ชนิดย่อย และระดับความเสี่ยงของเนื้องอก
Squamous Cell Carcinoma สามารถผ่าตัดออกได้หรือไม่?
ได้ การผ่าตัดเป็นวิธีรักษาสำคัญ แต่ขอบเขตและวิธีผ่าตัดขึ้นอยู่กับระดับความเสี่ยงของก้อน
Mohs Micrographic Surgery คืออะไร?
เป็นการผ่าตัดมะเร็งผิวหนังเฉพาะทางที่นำเนื้องอกออกเป็นชั้นและตรวจขอบเขตด้วยกล้องจุลทรรศน์ระหว่างการผ่าตัด
การผ่าตัดเจ็บหรือไม่?
ช่วงฉีดยาชาเฉพาะจุดอาจแสบหรือเจ็บชั่วคราว หลังยาชาออกฤทธิ์เพียงพอโดยทั่วไปไม่ควรรู้สึกเจ็บแหลมระหว่างผ่าตัด
ผ่าตัดด้วยยาชาเฉพาะจุดได้หรือไม่?
ก้อนขนาดเล็กที่อยู่ตื้นจำนวนมากสามารถผ่าตัดด้วยยาชาเฉพาะจุดได้
ทำไมแผลเป็นจึงยาวกว่าก้อน?
เพราะการออกแบบแผลเป็นรูปวงรีช่วยให้สามารถนำรอยโรคออกและเย็บขอบผิวหนังเข้าหากันได้อย่างเหมาะสม รวมถึงอาจต้องเผื่อ Surgical Margin ในบางกรณี
การผ่าตัดมีแผลเป็นหรือไม่?
มี การผ่าตัดที่เปิดผ่านผิวหนังย่อมทำให้เกิดแผลเป็น
สามารถผ่าตัดโดยไม่มีแผลเป็นได้หรือไม่?
ไม่สามารถรับประกันการผ่าตัดโดยไม่มีแผลเป็นได้
ผู้ที่มีผิวเอเชียเกิด PIH หลังผ่าตัดได้หรือไม่?
ได้ โดยเฉพาะผู้ที่มีสีผิวเข้มอาจเกิด PIH หลังการอักเสบหรือการผ่าตัดได้
แผลผ่าตัดสามารถกลายเป็น Keloid ได้หรือไม่?
ได้ โดยเฉพาะผู้ที่มีประวัติ Keloid และแผลในตำแหน่งที่มีความเสี่ยง
ก้อนกลับเป็นซ้ำหลังผ่าตัดได้หรือไม่?
ได้ ขึ้นอยู่กับชนิดของก้อน ความสมบูรณ์ของการนำออก และธรรมชาติของเนื้องอก
ออกกำลังกายหลังผ่าตัดได้เมื่อไร?
ขึ้นอยู่กับตำแหน่ง ขนาด และแรงตึงของแผล ควรหลีกเลี่ยงกิจกรรมที่ดึงบริเวณแผลในช่วงแรกตามคำแนะนำของแพทย์
ว่ายน้ำหลังผ่าตัดได้เมื่อไร?
ควรรอจนกว่าแผลจะปิดและหายเพียงพอ
ขึ้นเครื่องบินหลังผ่าตัดได้หรือไม่?
ผู้ป่วยจำนวนมากสามารถเดินทางได้หลัง Minor Skin Surgery ที่ไม่มีภาวะแทรกซ้อน แต่ควรวางแผนเรื่องการตรวจแผล ตัดไหม และผล Histopathology
หากผล Histopathology พบมะเร็งต้องทำอย่างไร?
แพทย์จะประเมินชนิดของมะเร็ง Surgical Margin และปัจจัยเสี่ยงอื่น เพื่อพิจารณาว่าต้องผ่าตัดเพิ่มเติม ทำ Mohs Micrographic Surgery หรือใช้แนวทางรักษาอื่น
นักท่องเที่ยวสามารถผ่าตัดก้อนเนื้องอกผิวหนังในกรุงเทพได้หรือไม่?
สามารถพิจารณาได้หากเหมาะสมทางการแพทย์ แต่ควรวางแผนให้มีเวลาเพียงพอสำหรับการดูแลแผล ตัดไหม รับผล Histopathology และรักษาเพิ่มเติมหากจำเป็น
โรคอื่นๆ ที่เกี่ยวข้อง
-
Skin Biopsy (การวินิจฉัย / Diagnosis) Skin Biopsy (การวินิจฉัย / Diagnosis) การตัดชิ้นเนื้อผิวหนังเพื่อการส่งตรวจ เป็นหัตถการขนาดเล็กที่แพทย์ผิวหนังนำเนื้อเยื่อผิวหนังบางส่วนหรือรอยโรคทั้งหมดออก แล้วส่งตรวจด้วยกล้องจุลทรรศน์เพื่อช่วยวินิจฉัยโรคอย่างแม่นยำ

-
Excisional Biopsy Excisional Biopsy เป็นการผ่าตัดนำ รอยโรคผิวหนังที่มองเห็นออกทั้งหมด โดยทั่วไปจะตัดผ่านความหนาของผิวหนัง จากนั้นส่งเนื้อเยื่อทั้งหมดไปตรวจทางพยาธิวิทยา

-
Histopathology Histopathology จุลพยาธิวิทยา คือการตรวจเนื้อเยื่อด้วยกล้องจุลทรรศน์เพื่อวินิจฉัยโรค ในทางผิวหนัง โดยทั่วไปหมายถึงการนำชิ้นเนื้อผิวหนังที่ได้จากการตรวจชิ้นเนื้อหรือการผ่าตัดออกมาตรวจอย่างละเอียด

-
การตรวจผิวหนังด้วยกล้อง Dermoscopy Dermoscopy การตรวจผิวหนังด้วยกล้องขยาย เป็นวิธีตรวจที่ไม่ต้องเจาะหรือตัดผิวหนัง ช่วยให้แพทย์ผิวหนังสามารถมองเห็นรายละเอียดของไฝและรอยโรคได้มากกว่าการมองด้วยตาเปล่า




























