ข้ามไปยังเนื้อหา
Clear Skin Dermatology

การติดเชื้อแบคทีเรียที่ผิวหนัง

การติดเชื้อแบคทีเรียที่ผิวหนังมีความรุนแรงได้หลายระดับ ตั้งแต่การติดเชื้อเล็กน้อยที่รูขุมขน ไปจนถึงฝี หนองใต้ผิวหนัง เซลลูไลติส หรือการติดเชื้อในเนื้อเยื่อที่ลุกลามอย่างรวดเร็วและจำเป็นต้องเข้ารับการรักษาในโรงพยาบาล

การติดเชื้อแบคทีเรียที่ผิวหนัง

อาการที่พบบ่อย ได้แก่ ผิวแดง ร้อน บวม เจ็บ มีหนอง มีสะเก็ด หรือบริเวณอักเสบขยายกว้างขึ้น

อย่างไรก็ตาม ผื่นแดงหรือก้อนเจ็บไม่ได้หมายความว่าเกิดจากเชื้อแบคทีเรียเสมอไป โรคเชื้อรา ผื่นภูมิแพ้ผิวหนัง ผื่นแพ้สัมผัส ปฏิกิริยาจากแมลงกัด โรคติดเชื้อไวรัส และโรคผิวหนังอักเสบบางชนิดอาจมีลักษณะคล้ายกันได้

แพทย์ผิวหนังสามารถวินิจฉัยโรคส่วนใหญ่ได้จากการตรวจผิวหนัง ในบางกรณี เช่น มีหนอง เป็นซ้ำบ่อย รักษาแล้วไม่ดีขึ้น หรือสงสัยเชื้อดื้อยา อาจพิจารณาเก็บตัวอย่างเพาะเชื้อเพื่อช่วยเลือกยาที่เหมาะสม

หากมี รอยแดงลุกลามอย่างรวดเร็ว ปวดรุนแรง ไข้ หนาวสั่น บวมมาก ผิวเปลี่ยนเป็นสีม่วงหรือดำ หรือมีอาการอ่อนเพลียผิดปกติ ควรได้รับการประเมินโดยแพทย์อย่างเร่งด่วน

การติดเชื้อแบคทีเรียที่ผิวหนังคืออะไร?

การติดเชื้อแบคทีเรียที่ผิวหนังเกิดขึ้นเมื่อเชื้อแบคทีเรียผ่านเกราะป้องกันของผิวหนังและเข้าไปเพิ่มจำนวนในชั้นผิวหนัง รูขุมขน หรือเนื้อเยื่อที่ลึกลงไป

ตามปกติผิวหนังทำหน้าที่เป็นเกราะป้องกันเชื้อโรค แต่เมื่อผิวหนังมีบาดแผลหรือเกิดความเสียหาย เชื้อแบคทีเรียสามารถเข้าสู่ผิวหนังได้ง่ายขึ้น

ตัวอย่างปัจจัยที่ทำให้เชื้อเข้าสู่ผิวหนัง ได้แก่

  • แผลถลอก
  • แผลจากของมีคม
  • การเกาผิวหนัง
  • แมลงกัดต่อย
  • การโกนขน
  • ผื่นภูมิแพ้ผิวหนัง
  • เชื้อราที่เท้า
  • แผลเรื้อรัง
  • แผลผ่าตัด
  • การสัก
  • การเจาะผิวหนัง
  • ผิวหนังแตก
  • ขาบวมเรื้อรัง

เชื้อที่พบบ่อย ได้แก่ เชื้อสแตฟฟิโลค็อกคัส ออเรียส และ เชื้อสเตรปโตค็อกคัส ไพโอจีเนส

อย่างไรก็ตาม เชื้อที่เป็นสาเหตุอาจแตกต่างกันตามตำแหน่งของโรค ลักษณะบาดแผล การสัมผัสสิ่งแวดล้อม และโรคประจำตัวของผู้ป่วย

การติดเชื้อแบคทีเรียที่ผิวหนังมีอะไรบ้าง?

1. โรคพุพอง

โรคพุพองเป็นการติดเชื้อแบคทีเรียบริเวณผิวหนังชั้นตื้น พบได้บ่อยในเด็ก แต่ผู้ใหญ่ก็สามารถเป็นได้

รอยโรคอาจเริ่มจากตุ่มแดงหรือตุ่มน้ำขนาดเล็ก จากนั้นแตกและเกิดสะเก็ดสีเหลืองคล้ายน้ำผึ้ง

ตำแหน่งที่พบบ่อย ได้แก่

  • รอบจมูก
  • รอบปาก
  • ใบหน้า
  • แขน
  • ขา
  • บริเวณที่มีรอยเกาหรือแผล

โรคพุพองสามารถติดต่อผ่านการสัมผัสรอยโรคโดยตรง รวมถึงสารคัดหลั่งจากแผล และอาจแพร่ผ่านผ้าเช็ดตัว เสื้อผ้า หรือของใช้ส่วนตัวที่สัมผัสรอยโรคได้

โรคพุพองรักษาอย่างไร?

การรักษาขึ้นอยู่กับจำนวนและความกว้างของรอยโรค

หากมีรอยโรคเพียงไม่กี่จุดและอยู่เฉพาะที่ แพทย์อาจพิจารณายาปฏิชีวนะชนิดทา

หากมีหลายจุดหรือกระจายกว้าง อาจจำเป็นต้องใช้ยาปฏิชีวนะชนิดรับประทาน

2. รูขุมขนอักเสบจากเชื้อแบคทีเรีย

รูขุมขนอักเสบเกิดจากการอักเสบบริเวณรูขุมขน

หากเกิดจากเชื้อแบคทีเรีย มักเห็นเป็นตุ่มแดงหรือตุ่มหนองขนาดเล็ก โดยมีเส้นขนอยู่ตรงกลาง

ตำแหน่งที่พบบ่อย ได้แก่

  • หนังศีรษะ
  • บริเวณเครา
  • หน้าอก
  • หลัง
  • ก้น
  • ต้นขา
  • ขาหนีบ

ปัจจัยกระตุ้นอาจรวมถึง

  • เหงื่อออกมาก
  • การเสียดสี
  • การโกนขน
  • เสื้อผ้าที่รัดแน่น
  • ผิวหนังอับชื้น
  • การบาดเจ็บบริเวณรูขุมขน

อย่างไรก็ตาม ตุ่มที่รูขุมขนไม่ได้เกิดจากเชื้อแบคทีเรียทั้งหมด สิว การติดเชื้อรา และโรคผิวหนังอักเสบบางชนิดอาจมีลักษณะคล้ายกัน

หากเป็นซ้ำบ่อย ควรได้รับการตรวจหาสาเหตุก่อนใช้ยาปฏิชีวนะซ้ำ ๆ

3. ฝี

ฝีเกิดจากการติดเชื้อที่ลึกลงไปบริเวณรูขุมขนและเนื้อเยื่อรอบข้าง

ลักษณะที่พบบ่อย ได้แก่

  • ก้อนแดง
  • กดเจ็บ
  • บวม
  • ร้อน
  • ปวด
  • มีหนองอยู่ภายใน
  • อาจแตกและมีหนองไหลออกมา

หากมีฝีหลายก้อนเชื่อมต่อกัน อาจเรียกว่า ฝีฝักบัว

เชื้อที่พบได้บ่อยคือเชื้อสแตฟฟิโลค็อกคัส ออเรียส รวมถึงเชื้อชนิดที่ดื้อต่อยาปฏิชีวนะบางกลุ่ม

4. ฝีหนองใต้ผิวหนัง

ฝีหนองใต้ผิวหนังคือการสะสมของหนองอยู่ภายในโพรงใต้ผิวหนัง

อาจมีลักษณะเป็น

  • ก้อนแดง
  • บวม
  • ร้อน
  • เจ็บ
  • ก้อนนิ่มหรือรู้สึกคล้ายมีของเหลวอยู่ภายใน
  • มีหัวสีขาวหรือสีเหลือง
  • มีหนองไหล

การแยกว่ารอยโรคเป็น ฝีหนอง หรือ เซลลูไลติส มีความสำคัญมาก เพราะวิธีรักษาแตกต่างกัน

ฝีที่มีหนองสะสมจำนวนมากมักต้องรักษาด้วยการเปิดระบายหนอง ไม่ใช่รับประทานยาปฏิชีวนะเพียงอย่างเดียว

บีบฝีเองได้ไหม?

ไม่ควรบีบ เจาะ หรือตัดฝีด้วยตนเอง เพราะอาจทำให้

  • หนองระบายออกไม่หมด
  • เลือดออก
  • เชื้อกระจายเข้าสู่เนื้อเยื่อที่ลึกขึ้น
  • อักเสบมากขึ้น
  • แผลใหญ่ขึ้น
  • การรักษาที่เหมาะสมล่าช้า

5. เซลลูไลติส

เซลลูไลติสเป็นการติดเชื้อของชั้นผิวหนังและเนื้อเยื่ออ่อนที่อยู่ลึกลงไป

อาการที่พบบ่อย ได้แก่

  • ผิวแดง
  • ร้อน
  • บวม
  • กดเจ็บ
  • ปวด
  • รอยแดงขยายออกจากตำแหน่งเดิม

บางรายอาจมี

  • ไข้
  • หนาวสั่น
  • อ่อนเพลีย
  • รู้สึกไม่สบายทั่วร่างกาย

เซลลูไลติสสามารถเกิดได้ทุกบริเวณของร่างกาย แต่พบได้บ่อยบริเวณขาและเท้า

เซลลูไลติสเกิดจากอะไร?

เชื้อแบคทีเรียสามารถผ่านเข้าสู่ผิวหนังจากแผลเล็กมากที่บางครั้งผู้ป่วยอาจไม่ทันสังเกต

ทางเข้าของเชื้ออาจเป็น

  • แผลถลอก
  • ผิวหนังแตก
  • รอยเกา
  • แผลเรื้อรัง
  • แมลงกัด
  • ผื่นภูมิแพ้ผิวหนัง
  • เชื้อราระหว่างนิ้วเท้า
  • แผลผ่าตัด
  • การสัก
  • การเจาะผิวหนัง

ผู้ที่มีขาบวมเรื้อรัง โรคหลอดเลือดดำ หรือการไหลเวียนของน้ำเหลืองผิดปกติ อาจมีความเสี่ยงเป็นเซลลูไลติสซ้ำได้มากขึ้น

6. ไฟลามทุ่ง

ไฟลามทุ่งเป็นการติดเชื้อแบคทีเรียที่คล้ายเซลลูไลติส แต่โดยทั่วไปจะอยู่ในชั้นผิวหนังที่ตื้นกว่า

มักมีลักษณะ

  • ผิวแดงสด
  • ร้อน
  • บวม
  • เจ็บ
  • ขอบเขตค่อนข้างชัด

บางรายอาจมีไข้ร่วมด้วย

ไฟลามทุ่งและเซลลูไลติสมีลักษณะบางอย่างที่ทับซ้อนกัน จึงควรได้รับการตรวจเพื่อเลือกวิธีรักษาที่เหมาะสม

7. แผลพุพองลึก

แผลพุพองลึกเป็นการติดเชื้อที่ลึกกว่าโรคพุพองทั่วไป

รอยโรคมักเกิดเป็นสะเก็ดและมีแผลลึกอยู่ด้านล่าง

เนื่องจากเชื้อลงไปถึงผิวหนังชั้นที่ลึกกว่า จึงมีโอกาสทิ้งรอยแผลเป็นได้มากกว่าโรคพุพองทั่วไป

หากมีแผลตกสะเก็ดหรือแผลหลุมเรื้อรัง ควรได้รับการตรวจมากกว่าการใช้ยาทาผื่นทั่วไปซ้ำ ๆ

8. แผลติดเชื้อ

แผลจากการบาดเจ็บ แผลถลอก แผลผ่าตัด แมลงกัด หรือแผลชนิดอื่นสามารถเกิดการติดเชื้อแบคทีเรียแทรกซ้อนได้

อาการที่ควรสงสัย ได้แก่

  • ปวดเพิ่มขึ้น
  • รอยแดงเพิ่มขึ้น
  • บวม
  • ร้อน
  • มีหนอง
  • มีกลิ่นผิดปกติ
  • กดเจ็บมากขึ้น
  • มีไข้
  • รอยแดงลามออกจากแผล

อย่างไรก็ตาม แผลที่กำลังหายสามารถมีรอยแดงเล็กน้อยได้ตามธรรมชาติ จึงไม่ควรใช้เพียงการเห็นรอยแดงตัดสินว่าแผลติดเชื้อ

ควรพิจารณาลักษณะของแผล อาการร่วม และแนวโน้มว่าดีขึ้นหรือแย่ลง

เชื้อแบคทีเรียดื้อยาที่ทำให้เกิดโรคผิวหนัง

เชื้อสแตฟฟิโลค็อกคัส ออเรียสบางสายพันธุ์สามารถดื้อต่อยาปฏิชีวนะหลายชนิด รวมถึงยากลุ่มเมทิซิลลิน

เชื้อดื้อยาชนิดนี้สามารถทำให้เกิด

  • รูขุมขนอักเสบ
  • ฝี
  • ฝีหนอง
  • แผลติดเชื้อ
  • การติดเชื้อของผิวหนังและเนื้อเยื่ออ่อน

รอยโรคอาจมีลักษณะ

  • แดง
  • บวม
  • ร้อน
  • เจ็บ
  • มีหนอง

แต่ ไม่สามารถดูจากหน้าตาของแผลเพียงอย่างเดียวแล้วสรุปว่าเป็นเชื้อดื้อยาได้

หากต้องการยืนยันชนิดของเชื้อ จำเป็นต้องตรวจทางห้องปฏิบัติการจากตัวอย่างที่เหมาะสม

การติดเชื้อแบคทีเรียที่ผิวหนังพบได้บ่อยในกรุงเทพหรือไม่?

การติดเชื้อแบคทีเรียที่ผิวหนังพบได้ทั่วโลก

สภาพอากาศร้อนและชื้นของประเทศไทย รวมถึงเหงื่อ การเสียดสี การทำกิจกรรมกลางแจ้ง แมลงกัดต่อย และผิวหนังที่เกิดแผลเล็ก ๆ อาจสร้างสภาวะที่เอื้อต่อการติดเชื้อในบางคน

แต่สภาพอากาศเพียงอย่างเดียวไม่ได้ทำให้เกิดการติดเชื้อ

ในประเทศไทยมีโรคผิวหนังหลายชนิดที่อาจมีลักษณะคล้ายการติดเชื้อแบคทีเรีย เช่น

  • เชื้อราที่ผิวหนัง
  • ผื่นภูมิแพ้ผิวหนัง
  • ผดร้อน
  • ปฏิกิริยาจากแมลงกัด
  • โรคติดเชื้อไวรัส

จึงควรยืนยันการวินิจฉัยก่อนเริ่มใช้ยาปฏิชีวนะ

โรคอะไรบ้างที่อาจดูคล้ายการติดเชื้อแบคทีเรีย?

ภาวะที่อาจมีลักษณะคล้ายกัน ได้แก่

  • ผื่นแพ้สัมผัส
  • ผื่นภูมิแพ้ผิวหนัง
  • ปฏิกิริยาจากแมลงกัดต่อย
  • เชื้อราที่ผิวหนัง
  • เชื้อราที่เท้า
  • งูสวัด
  • เริม
  • สิว
  • รูขุมขนอักเสบจากเชื้อรา
  • ถุงน้ำใต้ผิวหนังอักเสบ
  • โรคเกาต์
  • ผิวหนังอักเสบจากหลอดเลือดดำ
  • ปฏิกิริยาภูมิแพ้
  • โรคผิวหนังอักเสบชนิดอื่น

ดังนั้น การใช้ยาปฏิชีวนะทุกครั้งที่เห็นผิวหนังแดงหรือบวมอาจไม่เหมาะสม

แพทย์วินิจฉัยการติดเชื้อแบคทีเรียที่ผิวหนังอย่างไร?

การวินิจฉัยส่วนใหญ่เริ่มจากการตรวจผิวหนัง

แพทย์อาจประเมิน

  • ตำแหน่ง
  • จำนวนรอยโรค
  • รูปแบบการกระจาย
  • รอยแดง
  • ความร้อนของผิว
  • อาการบวม
  • หนอง
  • สะเก็ด
  • ตุ่มน้ำ
  • ความเจ็บ
  • ลักษณะของก้อน
  • มีโพรงหนองหรือไม่
  • มีเซลลูไลติสร่วมด้วยหรือไม่
  • มีโรคผิวหนังเดิมที่เป็นปัจจัยกระตุ้นหรือไม่

แพทย์อาจสอบถามเพิ่มเติมเกี่ยวกับ

  • เริ่มมีอาการเมื่อใด
  • รอยแดงลามเร็วหรือไม่
  • มีไข้หรือหนาวสั่นหรือไม่
  • เคยเป็นแบบเดียวกันมาก่อนหรือไม่
  • มีบาดแผลก่อนเกิดอาการหรือไม่
  • ถูกแมลงหรือสัตว์กัดหรือไม่
  • มีประวัติว่ายน้ำหรือสัมผัสน้ำผิดปกติหรือไม่
  • เคยผ่าตัดหรือทำหัตถการบริเวณนั้นหรือไม่
  • มีโรคเบาหวานหรือไม่
  • ใช้ยากดภูมิคุ้มกันหรือไม่
  • เคยนอนโรงพยาบาลหรือไม่
  • เคยตรวจพบเชื้อดื้อยาหรือไม่
  • เคยใช้ยาปฏิชีวนะอะไรมาก่อน

การติดเชื้อที่ผิวหนังทุกชนิดต้องเพาะเชื้อหรือไม่?

ไม่จำเป็น

เซลลูไลติสทั่วไปที่มีลักษณะชัดเจนส่วนใหญ่วินิจฉัยจากการตรวจร่างกายได้ และไม่จำเป็นต้องเพาะเชื้อทุกคน

การเพาะเชื้ออาจมีประโยชน์มากขึ้นเมื่อ

  • มีหนอง
  • มีของเหลวไหลจากแผล
  • เป็นฝีซ้ำ
  • รักษาแล้วไม่ดีขึ้น
  • สงสัยเชื้อดื้อยา
  • การติดเชื้อรุนแรง
  • มีประวัติสัมผัสสิ่งแวดล้อมผิดปกติ
  • ภูมิคุ้มกันต่ำ
  • ลักษณะโรคไม่ตรงกับการติดเชื้อทั่วไป

ต้องตรวจเลือดหรือไม่?

การติดเชื้อผิวหนังเฉพาะที่ส่วนใหญ่ไม่จำเป็นต้องตรวจเลือด

แพทย์อาจพิจารณาตรวจเลือดเมื่อ

  • การติดเชื้อรุนแรง
  • มีไข้สูง
  • สงสัยเชื้อกระจายเข้าสู่กระแสเลือด
  • มีภาวะภูมิคุ้มกันต่ำ
  • มีโรคประจำตัวที่เกี่ยวข้อง
  • ต้องเข้ารับการรักษาในโรงพยาบาล

การตรวจด้วยเครื่องมือสร้างภาพก็ไม่ได้จำเป็นในผู้ป่วยทั่วไป

แต่ในกรณีที่สงสัยว่ามีฝีอยู่ลึกหรือมีการติดเชื้อในเนื้อเยื่อส่วนลึก แพทย์อาจพิจารณาการตรวจเพิ่มเติมตามความเหมาะสมวิธีรักษาการติดเชื้อแบคทีเรียที่ผิวหนัง

ไม่มีวิธีรักษาหรือยาปฏิชีวนะชนิดเดียวที่เหมาะกับการติดเชื้อทุกประเภท

แพทย์จะพิจารณาจาก

  • ชนิดของการติดเชื้อ
  • ตำแหน่ง
  • ขนาด
  • ความลึก
  • มีหนองหรือไม่
  • ความรุนแรง
  • มีไข้หรือไม่
  • อายุ
  • การตั้งครรภ์
  • ประวัติแพ้ยา
  • ภาวะภูมิคุ้มกัน
  • ยาปฏิชีวนะที่เคยใช้
  • ผลเพาะเชื้อเดิม
  • ความเสี่ยงต่อเชื้อดื้อยา

ยาปฏิชีวนะชนิดทา

ยาปฏิชีวนะชนิดทาอาจเหมาะสำหรับการติดเชื้อที่อยู่ตื้นและมีขอบเขตจำกัด เช่น โรคพุพองบางกรณี

ข้อดีคือยาออกฤทธิ์เฉพาะบริเวณและลดการได้รับยาทั่วร่างกาย

อย่างไรก็ตาม ยาทาไม่เพียงพอสำหรับการรักษา

  • เซลลูไลติสที่ชัดเจน
  • ฝีหนองขนาดใหญ่
  • การติดเชื้อลึก
  • การติดเชื้อที่กระจายกว้าง

การใช้ยาปฏิชีวนะชนิดทาโดยไม่จำเป็นยังอาจทำให้เกิดผื่นแพ้ยาและส่งเสริมการดื้อยาได้

ยาปฏิชีวนะชนิดรับประทาน

ยาปฏิชีวนะชนิดรับประทานอาจใช้ในโรค เช่น

  • เซลลูไลติส
  • โรคพุพองที่มีรอยโรคจำนวนมาก
  • แผลติดเชื้อบางชนิด
  • ฝีบางกรณี
  • รูขุมขนอักเสบจากแบคทีเรียที่รุนแรงหรือกระจาย

การเลือกยาไม่ควรพิจารณาจากคำว่า “แรง” หรือ “ไม่แรง”

ควรเลือกตาม

  • เชื้อที่น่าจะเป็นสาเหตุ
  • ตำแหน่งของการติดเชื้อ
  • ความรุนแรง
  • ประวัติแพ้ยา
  • รูปแบบเชื้อดื้อยา
  • ผลเพาะเชื้อ หากมี

การใช้ยาที่ครอบคลุมเชื้อกว้างเกินความจำเป็นอาจเพิ่มผลข้างเคียงและเพิ่มปัญหาเชื้อดื้อยา

ยาปฏิชีวนะทางหลอดเลือดดำ

การติดเชื้อผิวหนังทั่วไปส่วนใหญ่ไม่จำเป็นต้องให้ยาทางหลอดเลือดดำ

อาจพิจารณาในกรณีที่

  • การติดเชื้อรุนแรง
  • เซลลูไลติสลุกลามเร็ว
  • มีอาการทั่วร่างกายชัดเจน
  • ภูมิคุ้มกันต่ำมาก
  • ไม่สามารถรับประทานยาได้
  • รักษาแบบผู้ป่วยนอกแล้วไม่ดีขึ้น
  • สงสัยติดเชื้อในเนื้อเยื่อส่วนลึก
  • ความดันโลหิตผิดปกติ
  • ต้องรักษาในโรงพยาบาล

การเปิดและระบายหนอง

หากมีโพรงหนอง การรักษาแตกต่างจากเซลลูไลติสทั่วไป

เมื่อหนองสะสมอยู่ในโพรง การรับประทานยาปฏิชีวนะเพียงอย่างเดียวอาจไม่เพียงพอ

การเปิดและระบายหนองเป็นการรักษาหลักของฝีหนองหลายชนิด

โดยทั่วไปขั้นตอนอาจประกอบด้วย

  1. ตรวจประเมินก้อน
  2. ทำความสะอาดผิวหนัง
  3. ให้ยาชาเฉพาะที่หากเหมาะสม
  4. เปิดทางระบายหนอง
  5. ระบายหนองออก
  6. ทำความสะอาดโพรงแผล
  7. แนะนำการดูแลแผล

การจะให้ยาปฏิชีวนะร่วมด้วยหรือไม่ ขึ้นอยู่กับความรุนแรงและปัจจัยของผู้ป่วยแต่ละราย

ฝีทุกก้อนต้องกินยาปฏิชีวนะหรือไม่?

ไม่จำเป็นเสมอไป

ฝีบางชนิดที่ไม่มีภาวะแทรกซ้อนอาจรักษาหลักด้วยการเปิดระบายหนอง

แพทย์อาจพิจารณาให้ยาปฏิชีวนะเพิ่มเติมหากมี

  • ไข้
  • อาการทั่วร่างกาย
  • เซลลูไลติสรอบก้อนมาก
  • อาการรุนแรง
  • ภูมิคุ้มกันต่ำ
  • รักษาแล้วไม่ตอบสนอง
  • ตำแหน่งที่มีความเสี่ยง
  • สงสัยเชื้อดื้อยา

เชื้อดื้อยาและเหตุผลที่ควรวินิจฉัยให้ถูกต้อง

เชื้อแบคทีเรียดื้อยาเป็นปัญหาสำคัญในการรักษาการติดเชื้อผิวหนัง

การแก้ปัญหาไม่ใช่การใช้ยาปฏิชีวนะที่ครอบคลุมเชื้อกว้างขึ้นทุกครั้ง

แนวทางที่เหมาะสมควรประกอบด้วย

  • ยืนยันก่อนว่าโรคน่าจะเกิดจากเชื้อแบคทีเรีย
  • แยกเซลลูไลติสออกจากฝีหนอง
  • เพาะเชื้อเมื่อมีข้อบ่งชี้
  • เลือกยาที่เหมาะกับเชื้อที่สงสัย
  • ปรับยาตามผลเพาะเชื้อเมื่อจำเป็น
  • หลีกเลี่ยงการใช้ยาปฏิชีวนะโดยไม่จำเป็น
  • ใช้ยาตามระยะเวลาที่แพทย์แนะนำ

หลังเริ่มรักษาแล้วควรดีขึ้นเมื่อใด?

ระยะเวลาการฟื้นตัวแตกต่างกันตามชนิดและความรุนแรงของโรค

การติดเชื้อที่ผิวหนังชั้นตื้นอาจเริ่มดีขึ้นค่อนข้างเร็วเมื่อได้รับการรักษาที่เหมาะสม

เซลลูไลติสต้องใช้เวลาหลายวันในการตอบสนอง และรอยแดงอาจไม่ได้หายทันทีหลังเริ่มยา

ส่วนฝีหนองที่ได้รับการระบายอย่างเหมาะสม อาการปวดและแรงดันภายในก้อนอาจดีขึ้นเร็ว แต่ตัวแผลยังต้องใช้เวลาในการสมาน

สิ่งสำคัญคือ แนวโน้มของอาการควรค่อย ๆ ดีขึ้น ไม่ใช่ลุกลามต่อเนื่อง

ถ้าเริ่มยาปฏิชีวนะแล้วรอยแดงยังอยู่ ถือว่าผิดปกติหรือไม่?

รอยแดงจากการอักเสบอาจใช้เวลาระยะหนึ่งกว่าจะลดลง จึงไม่จำเป็นต้องหายภายในวันแรกของการรักษา

แต่ควรกลับมาประเมินใหม่หาก

  • รอยแดงขยายกว้างขึ้นมาก
  • ปวดมากขึ้น
  • มีไข้ใหม่หรือไข้ไม่ลด
  • หนองเพิ่มขึ้น
  • เกิดตุ่มน้ำ
  • ผิวเปลี่ยนเป็นสีม่วงหรือดำ
  • รู้สึกอ่อนเพลียมากขึ้น
  • ไม่มีแนวโน้มดีขึ้นตามที่ควร

แพทย์อาจต้องทบทวนการวินิจฉัย ชนิดของยาปฏิชีวนะ หรือพิจารณาว่ามีฝีที่ต้องระบายหรือไม่

ทำไมการติดเชื้อแบคทีเรียที่ผิวหนังถึงเป็นซ้ำ?

หากมีการติดเชื้อซ้ำบ่อย ไม่ควรรักษาด้วยยาปฏิชีวนะซ้ำอย่างเดียว

ควรค้นหาปัจจัยที่ทำให้เกิดโรค เช่น

  • ผื่นภูมิแพ้ผิวหนังเรื้อรัง
  • เชื้อราที่เท้า
  • การเกาผิวหนัง
  • ขาบวมเรื้อรัง
  • โรคหลอดเลือดดำ
  • เกราะป้องกันผิวเสีย
  • การโกนขนซ้ำบริเวณเดิม
  • ฝีซ้ำ
  • การมีเชื้อแบคทีเรียอาศัยอยู่บนผิวหรือในจมูก
  • โรคเบาหวานในผู้ที่มีข้อบ่งชี้
  • ยาที่กดภูมิคุ้มกัน

โดยเฉพาะผู้ที่เป็นเซลลูไลติสบริเวณขาซ้ำ ควรตรวจบริเวณซอกนิ้วเท้าว่ามีเชื้อรา ผิวเปื่อย หรือรอยแตกหรือไม่ เพราะอาจเป็นช่องทางให้เชื้อแบคทีเรียเข้าสู่ผิวหนัง

วิธีป้องกันการติดเชื้อแบคทีเรียที่ผิวหนัง

  • ล้างแผลถลอกหรือบาดแผลอย่างเหมาะสม
  • ปิดแผลระหว่างช่วงที่ยังไม่หาย
  • หลีกเลี่ยงการบีบหรือแกะฝี
  • ล้างมือสม่ำเสมอ
  • ไม่ใช้มีดโกนร่วมกับผู้อื่น
  • ไม่ใช้ผ้าเช็ดตัวร่วมกันหากมีแผลติดเชื้อหรือมีหนอง
  • อาบน้ำหลังเล่นกีฬาที่มีการสัมผัสผิวหนัง
  • ควบคุมผื่นภูมิแพ้ผิวหนัง
  • รักษาเชื้อราที่เท้าหากมี
  • ไม่โกนผ่านบริเวณที่ติดเชื้อ
  • ทำความสะอาดอุปกรณ์กีฬาที่ใช้ร่วมกัน

เมื่อไรควรพบแพทย์ผิวหนัง?

ควรพิจารณาพบแพทย์เมื่อมี

  • ก้อนแดง เจ็บ หรือบวม
  • มีหนอง
  • ฝีที่โตขึ้น
  • รูขุมขนอักเสบเป็นซ้ำ
  • สงสัยว่ามีฝีหนองใต้ผิวหนัง
  • มีสะเก็ดสีเหลืองคล้ายน้ำผึ้ง
  • รอยแดงรอบแผลเพิ่มขึ้น
  • รักษาแล้วไม่ดีขึ้น
  • การติดเชื้อเป็นซ้ำ
  • แผลติดเชื้อหลังทำหัตถการ
  • แผลหลังสักหรือเจาะผิวหนังที่ผิดปกติ
  • ไม่แน่ใจว่าเป็นการติดเชื้อแบคทีเรียหรือโรคผิวหนังชนิดอื่น

อาการอันตรายที่ควรไปโรงพยาบาลทันที

ไม่ใช่การติดเชื้อทุกชนิดที่เหมาะสำหรับรอพบแพทย์แบบนัดหมายทั่วไป

ควรไปโรงพยาบาลหรือรับการประเมินอย่างเร่งด่วนหากมี

  • รอยแดงหรืออาการบวมลุกลามอย่างรวดเร็ว
  • ปวดรุนแรงมาก โดยเฉพาะปวดมากกว่าลักษณะภายนอกของแผล
  • ไข้สูงหรือหนาวสั่นร่วมกับการติดเชื้อที่แย่ลง
  • บวมมาก
  • อ่อนแรงหรือหน้ามืด
  • สับสน
  • อาการทรุดลงอย่างรวดเร็ว
  • ผิวเปลี่ยนเป็นสีม่วง คล้ำ หรือดำ
  • มีตุ่มน้ำเกิดขึ้นบนบริเวณที่กำลังลุกลาม
  • การติดเชื้อรุนแรงบริเวณรอบดวงตา
  • ผู้ป่วยที่มีภูมิคุ้มกันต่ำมาก
  • มีอาการที่สงสัยการติดเชื้อในกระแสเลือด

อาการปวดรุนแรงผิดปกติร่วมกับรอยแดงที่ลุกลามเร็ว ไข้ ผิวคล้ำ หรือตุ่มน้ำ อาจเป็นสัญญาณของ การติดเชื้อรุนแรงในพังผืดและเนื้อเยื่อใต้ผิวหนัง ซึ่งเป็นภาวะฉุกเฉินที่ต้องรักษาในโรงพยาบาล

เมื่อมาพบแพทย์ผิวหนังในกรุงเทพ จะได้รับการตรวจอะไรบ้าง?

การตรวจมักเริ่มจากการประเมินว่ารอยโรคเกิดจากเชื้อแบคทีเรียจริงหรือไม่

แพทย์จะพิจารณา

  • การติดเชื้ออยู่ตื้นหรือลึก
  • มีหนองหรือไม่
  • ต้องระบายหนองหรือไม่
  • มีเซลลูไลติสร่วมด้วยหรือไม่
  • การติดเชื้อกำลังลุกลามหรือไม่
  • ควรเก็บตัวอย่างเพาะเชื้อหรือไม่
  • มีโรคผิวหนังเดิมที่เป็นปัจจัยกระตุ้นหรือไม่
  • สามารถรักษาแบบผู้ป่วยนอกได้หรือไม่

สำหรับนักท่องเที่ยว ผู้พำนักชาวต่างชาติ หรือผู้ป่วยที่เดินทางมาจากต่างประเทศ หากเคยได้รับการรักษามาก่อน ควรเตรียมข้อมูล เช่น

  • ชื่อยาที่เคยใช้
  • ใบสั่งยาเดิม
  • ผลเพาะเชื้อเดิม
  • ประวัติแพ้ยา
  • โรคประจำตัว
  • รูปถ่ายของแผลในช่วงก่อนหน้า

ข้อมูลเหล่านี้ช่วยให้แพทย์เห็นการเปลี่ยนแปลงของโรคและลดการใช้ยาซ้ำโดยไม่จำเป็น

คำถามที่พบบ่อย

การติดเชื้อแบคทีเรียที่ผิวหนังมีลักษณะอย่างไร?

อาจมีรอยแดง ร้อน บวม เจ็บ มีหนอง ตุ่มหนอง สะเก็ด หรือก้อนแดงที่โตขึ้น

แต่ไม่มีลักษณะใดลักษณะหนึ่งที่ใช้ยืนยันได้ทุกกรณี

จะแยกการติดเชื้อแบคทีเรียกับเชื้อราได้อย่างไร?

การติดเชื้อแบคทีเรียมักทำให้เกิดอาการเจ็บ ร้อน บวม มีหนอง หรืออักเสบค่อนข้างรวดเร็ว

โรคเชื้อราหลายชนิดมักคันและค่อย ๆ ขยาย

อย่างไรก็ตาม มีข้อยกเว้นได้ จึงควรตรวจหากไม่แน่ใจ

เซลลูไลติสกับฝีหนองเหมือนกันไหม?

ไม่เหมือนกัน

เซลลูไลติสคือการติดเชื้อที่กระจายในผิวหนังและเนื้อเยื่ออ่อน โดยไม่มีโพรงหนองที่ชัดเจน

ฝีหนองคือการมีหนองสะสมอยู่ในโพรง

ความแตกต่างนี้สำคัญเพราะเซลลูไลติสมักรักษาด้วยยาปฏิชีวนะ ส่วนฝีหนองมักต้องพิจารณาเปิดระบายหนอง

เซลลูไลติสอันตรายไหม?

ผู้ป่วยส่วนใหญ่ตอบสนองต่อการรักษาที่เหมาะสม

แต่หากไม่ได้รับการรักษา เชื้อสามารถลุกลามและในบางรายอาจเกิดภาวะแทรกซ้อนรุนแรงได้

เซลลูไลติสติดต่อไหม?

เซลลูไลติสทั่วไปไม่ได้ติดต่อจากคนสู่คนได้ง่าย

แต่เชื้อแบคทีเรียจากแผลหรือหนองอาจแพร่ผ่านการสัมผัสได้

การติดเชื้อผิวหนังทุกชนิดต้องกินยาปฏิชีวนะหรือไม่?

ไม่จำเป็น

โรคผิวหนังหลายชนิดที่ดูเหมือนติดเชื้อไม่ได้เกิดจากแบคทีเรีย และแม้เป็นการติดเชื้อแบคทีเรีย วิธีรักษาก็แตกต่างกัน

ซื้อยาปฏิชีวนะกินเองได้ไหม?

ไม่แนะนำหากยังไม่ทราบการวินิจฉัยที่ชัดเจน

การเลือกยาผิดอาจทำให้โรคไม่ดีขึ้น เกิดผลข้างเคียง และเพิ่มปัญหาเชื้อดื้อยา

บีบฝีเองได้ไหม?

ไม่ควร เพราะอาจทำให้การติดเชื้อลึกขึ้น หนองระบายไม่หมด และเกิดภาวะแทรกซ้อนได้

จะรู้ได้อย่างไรว่าก้อนมีหนอง?

ฝีหนองอาจมีลักษณะนิ่ม รู้สึกคล้ายมีของเหลวอยู่ภายใน หรือมีหัวสีขาวหรือเหลือง

แต่ฝีที่อยู่ลึกอาจตรวจได้ยาก จึงควรพบแพทย์หากก้อนเจ็บและโตขึ้น

เชื้อแบคทีเรียดื้อยาเป็นอย่างไร?

เป็นเชื้อสแตฟฟิโลค็อกคัส ออเรียสบางสายพันธุ์ที่ดื้อต่อยาปฏิชีวนะหลายชนิด

อาจทำให้เกิดฝี หนอง และการติดเชื้อผิวหนังได้

ไม่สามารถวินิจฉัยจากการดูรอยโรคเพียงอย่างเดียว ต้องอาศัยการตรวจทางห้องปฏิบัติการ

มีหนองหมายความว่าเป็นเชื้อดื้อยาหรือไม่?

ไม่ใช่

เชื้อแบคทีเรียหลายชนิดสามารถทำให้เกิดหนองได้

แผลติดเชื้อควรเพาะเชื้อเมื่อใด?

อาจพิจารณาเมื่อมีหนอง เป็นซ้ำ รักษาไม่ดีขึ้น มีความรุนแรง หรือสงสัยเชื้อดื้อยา

ผื่นภูมิแพ้ผิวหนังทำให้ติดเชื้อแบคทีเรียง่ายขึ้นไหม?

ได้

ผิวแห้ง การอักเสบ และการเกาทำให้เกราะป้องกันผิวเสีย เชื้อแบคทีเรียจึงเข้าสู่ผิวหนังได้ง่ายขึ้น

เชื้อราที่เท้าทำให้เป็นเซลลูไลติสได้ไหม?

สามารถเป็นปัจจัยเสี่ยงได้ โดยเฉพาะหากมีผิวแตกหรือเปื่อยระหว่างนิ้วเท้า ซึ่งเป็นทางเข้าสำหรับเชื้อแบคทีเรีย

ทำไมติดเชื้อที่ผิวหนังซ้ำบ่อย?

อาจเกี่ยวข้องกับผื่นภูมิแพ้ เชื้อราที่เท้า ขาบวมเรื้อรัง ผิวหนังเสียหาย ฝีซ้ำ การโกนขน โรคประจำตัวบางชนิด หรือภาวะภูมิคุ้มกัน

เมื่อไรการติดเชื้อผิวหนังถือเป็นภาวะฉุกเฉิน?

หากมีรอยแดงลุกลามเร็ว ปวดรุนแรงผิดปกติ ไข้สูง ซึม สับสน หน้ามืด ผิวคล้ำหรือดำ หรือตุ่มน้ำเกิดขึ้นอย่างรวดเร็ว ควรเข้ารับการรักษาอย่างเร่งด่วน

กลยุทธ์คำค้นสำหรับเว็บไซต์

โรคอื่นๆ ที่เกี่ยวข้อง

การดูแลผิวที่ดี เริ่มต้นจากการพูดคุย

กรอกข้อมูลสำหรับติดต่อกลับ ทีมงานจะติดต่อเพื่อให้ข้อมูลเบื้องต้น ตอบข้อสงสัย และช่วยนัดหมายเวลาที่สะดวกสำหรับคุณ

Clear Skin Dermatology

Booking (TH)