Intralesional Steroid Injection
การฉีดสเตียรอยด์เข้าในรอยโรค เป็นหัตถการทางผิวหนังที่ฉีด Corticosteroid เข้าไปโดยตรงภายในรอยโรค เพื่อให้ยาออกฤทธิ์เฉพาะบริเวณที่ต้องการ

วิธีนี้ใช้รักษาโรคผิวหนังบางชนิดที่มีการอักเสบ มีเนื้อเยื่อแผลเป็นหนา หรือเกิดจากการทำงานของระบบภูมิคุ้มกัน เช่น Keloid, Hypertrophic Scar, Alopecia Areata, Acne Cyst ที่มีการอักเสบ, Granuloma Annulare และ Lichen Simplex Chronicus
ยาที่ใช้บ่อยคือ Triamcinolone Acetonide
สิ่งสำคัญก่อนการฉีดไม่ใช่เพียงการเลือกว่า “ฉีดสเตียรอยด์ได้หรือไม่” แต่คือการวินิจฉัยโรคให้ถูกต้อง เลือกความเข้มข้นของยา ปริมาณ ระดับความลึก และช่วงห่างระหว่างการรักษาให้เหมาะสม เพราะการฉีดในปริมาณมากเกินไปหรือผิดระดับอาจทำให้เกิด Skin Atrophy, Lipoatrophy หรือ Hypopigmentation
แนวทางโดยทั่วไปคือ
ตรวจโดยแพทย์ผิวหนัง → ยืนยันการวินิจฉัย → ประเมินว่าการฉีดสเตียรอยด์เหมาะสมหรือไม่ → เลือกความเข้มข้นและเทคนิคการฉีด → ติดตามผล → ฉีดซ้ำเมื่อมีข้อ
บ่งชี้
การฉีดสเตียรอยด์เข้าในรอยโรคคืออะไร?
การฉีดสเตียรอยด์เข้าในรอยโรค หรือ Intralesional Corticosteroid Injection คือการฉีด Corticosteroid เข้าไปในเนื้อเยื่อของรอยโรคโดยตรง
แตกต่างจากสเตียรอยด์ชนิดรับประทานซึ่งออกฤทธิ์ทั่วร่างกาย การฉีดชนิดนี้มีเป้าหมายให้ยาออกฤทธิ์เฉพาะตำแหน่ง โดยใช้ปริมาณยารวมค่อนข้างน้อย
ยาที่ใช้บ่อยที่สุดในทางผิวหนังคือ Triamcinolone Acetonide
ความเข้มข้นของยาที่เหมาะสมแตกต่างกันตาม
- โรคที่รักษา
- ความหนาของรอยโรค
- ตำแหน่งบนร่างกาย
- ความหนาของผิว
- จำนวนรอยโรค
- การตอบสนองจากการรักษาครั้งก่อน
- ความเสี่ยงต่อ Skin Atrophy
จึงไม่ควรใช้ความเข้มข้นหรือปริมาณเดียวกันกับทุกรอยโรค
การฉีดสเตียรอยด์เข้าในรอยโรคออกฤทธิ์อย่างไร?
Corticosteroid มีฤทธิ์ลดการอักเสบและลดการทำงานบางส่วนของระบบภูมิคุ้มกัน นอกจากนี้ยังสามารถลดกระบวนการสร้าง Collagen และเนื้อเยื่อพังผืดในบางภาวะ
ผลที่ต้องการจึงแตกต่างกันตามโรค เช่น
- ลดการอักเสบ
- ลดอาการแดงและบวม
- ลดอาการคันและเจ็บ
- ลดการสร้าง Collagen ที่มากเกินไป
- ทำให้ Keloid หรือ Hypertrophic Scar นิ่มและแบนลง
- ลดการอักเสบรอบ Hair Follicle ใน Alopecia Areata
- ลดการอักเสบของ Acne Nodule หรือ Acne Cyst
- ลดความหนาของรอยโรคอักเสบเรื้อรังบางชนิด
การฉีดสเตียรอยด์เข้าในรอยโรคใช้รักษาอะไรได้บ้าง?
โรคผิวหนังที่อาจใช้การรักษาวิธีนี้ ได้แก่
- Keloid
- Hypertrophic Scar
- Alopecia Areata
- Acne Nodule และ Acne Cyst ที่มีการอักเสบมาก
- Inflamed Epidermoid Cyst บางกรณี
- Granuloma Annulare
- Lichen Simplex Chronicus
- Hypertrophic Lichen Planus
- Discoid Lupus Erythematosus
- Nodular Prurigo
- Cutaneous Sarcoidosis
- Granuloma Faciale
- Necrobiosis Lipoidica
- Hidradenitis Suppurativa บางรอยโรค
ไม่ได้หมายความว่าผู้ป่วยที่มีโรคเหล่านี้ทุกคนจำเป็นต้องฉีดสเตียรอยด์ การเลือกวิธีรักษาขึ้นอยู่กับความรุนแรง จำนวนรอยโรค ตำแหน่ง และการรักษาที่เคยได้รับ
การฉีดสเตียรอยด์สำหรับ Keloid
Keloid เป็นแผลเป็นนูนที่เกิดจากการสร้าง Collagen และเนื้อเยื่อแผลเป็นมากเกินไป โดยรอยแผลเป็นมักขยายเกินขอบเขตของบาดแผลเดิม
การฉีด Triamcinolone Acetonide เข้าใน Keloid เป็นหนึ่งในวิธีรักษาที่ใช้บ่อย
เป้าหมายของการรักษาคือ
- ลดความหนาของ Keloid
- ทำให้แผลเป็นนิ่มลง
- ลดความแดง
- ลดอาการคัน
- ลดอาการเจ็บหรือกดเจ็บ
Keloid ที่หนาอาจจำเป็นต้องฉีดหลายครั้ง และไม่มีวิธีใดรับประกันได้ว่าจะไม่กลับเป็นซ้ำ
บางรายอาจต้องรักษาร่วมกับวิธีอื่น เช่น
- Silicone Gel หรือ Silicone Sheet
- Cryotherapy
- Laser
- Intralesional 5-Fluorouracil
- Surgical Excision ในกรณีที่เหมาะสม
การฉีดสเตียรอยด์สำหรับ Hypertrophic Scar
Hypertrophic Scar เป็นแผลเป็นนูนที่โดยทั่วไปยังคงอยู่ภายในขอบเขตของบาดแผลเดิม แตกต่างจาก Keloid ที่สามารถลุกลามออกนอกบริเวณแผลการฉีด Corticosteroid อาจช่วยลด
- ความหนา
- ความแข็ง
- อาการคัน
- ความแดง
- อาการเจ็บ
ความเข้มข้นและปริมาณยาควรปรับตามความหนาของแผลและตำแหน่ง เนื่องจากการใช้ยามากเกินไปเพิ่มความเสี่ยงต่อ Skin Atrophy
Keloid กับ Hypertrophic Scar ต่างกันอย่างไร?
| Keloid | Hypertrophic Scar |
|---|---|
| แผลเป็นขยายเกินขอบแผลเดิม | อยู่ภายในขอบแผลเดิมเป็นส่วนใหญ่ |
| สามารถโตต่อเนื่อง | อาจค่อย ๆ ลดขนาดลง |
| มีโอกาสกลับเป็นซ้ำมากกว่า | โดยทั่วไปควบคุมได้ง่ายกว่า |
| มักต้องรักษาหลายครั้งหรือหลายวิธี | บางรายตอบสนองต่อการรักษาได้ง่ายกว่า |
การวินิจฉัยให้ถูกต้องก่อนรักษาจึงมีความสำคัญ
การฉีดสเตียรอยด์สำหรับ Alopecia Areata
Alopecia Areata เป็นโรค Autoimmune ที่ระบบภูมิคุ้มกันทำปฏิกิริยากับ Hair Follicle ทำให้เกิดผมร่วงเป็นหย่อม โดยบริเวณที่ผมร่วงมักมีผิวเรียบและไม่มีแผลเป็น
การฉีด Corticosteroid เข้าไปในผิวบริเวณที่ผมร่วงเป็นหนึ่งในวิธีรักษาสำหรับ Alopecia Areata ที่เป็นเฉพาะจุด โดยเฉพาะในผู้ใหญ่
ยาจะช่วยลดการอักเสบรอบ Hair Follicle และอาจช่วยให้เกิด Hair Regrowth
บริเวณที่สามารถรักษาได้ในผู้ป่วยบางราย เช่น
- หนังศีรษะ
- หนวดและเครา
- คิ้วในกรณีที่เหมาะสม
การตอบสนองแตกต่างกันในแต่ละคน
การฉีดสเตียรอยด์ทำให้ Alopecia Areata หายขาดหรือไม่?
ไม่สามารถรับประกันการหายขาดถาวร
การรักษามีเป้าหมายลดการอักเสบบริเวณ Hair Follicle และช่วยให้ผมกลับขึ้นในบริเวณที่รักษา แต่ไม่ได้กำจัดแนวโน้มของโรค Autoimmune หลังรักษาอาจพบได้หลายรูปแบบ เช่น
- ผมกลับขึ้นได้ดี
- ผมกลับขึ้นบางส่วน
- ตอบสนองน้อย
- กลับเป็นซ้ำบริเวณเดิม
- เกิดผมร่วงบริเวณใหม่
จึงควรติดตามอาการและปรับการรักษาตามการดำเนินของโรค
การฉีดสเตียรอยด์สำหรับ Acne Cyst
Acne Nodule หรือ Acne Cyst ที่มีการอักเสบมากอาจมีลักษณะเป็นก้อนแดง บวม เจ็บ และใช้เวลานานกว่าจะยุบ
ในรอยโรคที่เหมาะสม แพทย์อาจฉีด Corticosteroid ปริมาณเล็กน้อยเข้าไปในก้อนสิวเพื่อช่วยลดการอักเสบ
ผลที่ต้องการ ได้แก่
- ลดบวม
- ลดอาการเจ็บ
- ลดการอักเสบ
- ช่วยให้ก้อนยุบเร็วขึ้น
อย่างไรก็ตาม การฉีดยาเป็นการรักษารอยโรคเฉพาะจุด ไม่ใช่การรักษา Acne ทั้งหมด
หากมี Acne Nodule หรือ Acne Cyst เกิดขึ้นซ้ำ ควรประเมินการรักษาสิวโดยรวมเพื่อลดโอกาสเกิดแผลเป็น
การฉีดสเตียรอยด์สำหรับ Inflamed Epidermoid Cyst
Epidermoid Cyst เป็นก้อนใต้ผิวหนังที่มี Keratin อยู่ภายใน
เมื่อผนัง Cyst แตก Keratin อาจกระจายเข้าสู่เนื้อเยื่อรอบข้าง ทำให้เกิดการอักเสบ แดง บวม และเจ็บ
ภาวะนี้ไม่ได้หมายความว่าจะมี Bacterial Infection เสมอไป
การฉีด Corticosteroid อาจช่วยลดการอักเสบในบางกรณี แต่มีข้อจำกัดสำคัญคือ
การฉีดสเตียรอยด์ไม่ได้กำจัด Cyst Wall
ดังนั้นก้อน Cyst อาจยังคงอยู่และสามารถกลับมาอักเสบซ้ำได้
หากต้องการกำจัด Cyst ออก อาจพิจารณา Surgical Excision หลังการอักเสบลดลง
การฉีดสเตียรอยด์สำหรับ Granuloma Annulare
Granuloma Annulare เป็นโรคผิวหนังอักเสบที่มักมีลักษณะเป็นตุ่มหรือ Plaque เรียงกันเป็นวง
ในผู้ที่มีรอยโรคเฉพาะจุด อาจพิจารณาฉีด Corticosteroid เข้าไปในรอยโรคเพื่อช่วยลดการอักเสบและทำให้รอยโรคแบนลง
อย่างไรก็ตาม Granuloma Annulare บางรายสามารถค่อย ๆ ดีขึ้นได้เอง จึงต้องพิจารณาว่าประโยชน์จากการรักษาคุ้มกับความเสี่ยงต่อ Skin Atrophy หรือความผิดปกติของสีผิวหรือไม่
การฉีดสเตียรอยด์สำหรับ Lichen Simplex Chronicus
Lichen Simplex Chronicus เป็นภาวะผิวหนาและคันเรื้อรังที่เกิดจากการเกาหรือถูซ้ำ ๆ
หากมี Plaque หนาเฉพาะบริเวณและการรักษาด้วยยาทาไม่เพียงพอ แพทย์อาจพิจารณาฉีด Corticosteroid เข้าในรอยโรค
อย่างไรก็ตาม ต้องลดพฤติกรรมการเกาและหาสาเหตุของอาการคันร่วมด้วย มิฉะนั้นผิวสามารถกลับมาหนาขึ้นอีก
การฉีดสเตียรอยด์สำหรับ Hypertrophic Lichen Planus
Hypertrophic Lichen Planus มักมีลักษณะเป็น Plaque หนาและคันมาก โดยพบได้บ่อยบริเวณขาส่วนล่าง
ในรอยโรคที่หนามาก ยาทาอาจซึมลงไปได้ไม่เพียงพอ การฉีด Corticosteroid เข้าในรอยโรคจึงอาจมีประโยชน์ในบางราย
อย่างไรก็ตาม หากลักษณะของรอยโรคไม่ชัดเจนหรือมีความผิดปกติ ควรยืนยันการวินิจฉัยก่อนฉีดยาซ้ำ
ยาที่ใช้ฉีดคืออะไร?
ยาที่ใช้บ่อยในทางผิวหนังคือ Triamcinolone Acetonide
ยามีหลายความเข้มข้น และอาจนำมาเจือจางให้เหมาะกับโรคและตำแหน่ง
การเลือกความเข้มข้นขึ้นอยู่กับ
- ชนิดของโรค
- ความหนาของรอยโรค
- ตำแหน่งบนร่างกาย
- ความหนาของผิว
- ความเสี่ยงต่อ Atrophy
- การตอบสนองจากการรักษาครั้งก่อน
Keloid ที่หนาอาจต้องใช้ความเข้มข้นแตกต่างจาก Alopecia Areata หรือการฉีดในบริเวณที่ผิวบาง
ต้องฉีดยาปริมาณเท่าไร?
ไม่มีปริมาณเดียวที่เหมาะกับทุกคน
แพทย์จะพิจารณาจาก
- ขนาดของรอยโรค
- จำนวนรอยโรค
- ชนิดของโรค
- ความเข้มข้นของยา
- ตำแหน่ง
- ความลึกของรอยโรค
- ผลการรักษาครั้งก่อน
เป้าหมายคือให้ยาเข้าสู่บริเวณที่ต้องการในปริมาณเพียงพอ โดยลดการกระจายเข้าสู่เนื้อเยื่อปกติรอบข้าง
ทำไมระดับความลึกของการฉีดจึงสำคัญ?
ระดับความลึกของการฉีดเป็นหนึ่งในปัจจัยสำคัญที่มีผลต่อผลการรักษาและผลข้างเคียง
หากฉีดยาลึกลงไปใน Subcutaneous Fat มากเกินไป อาจเกิด Lipoatrophy หรือการยุบตัวของไขมันใต้ผิวหนัง
หากใช้ความเข้มข้นหรือปริมาณมากเกินไป อาจเกิด
- Skin Atrophy
- ผิวบาง
- รอยบุ๋ม
- Lipoatrophy
- Hypopigmentation
- Telangiectasia
การเลือกความเข้มข้น ปริมาณ และระดับความลึกจึงควรปรับให้เหมาะกับแต่ละโรค
ขั้นตอนการฉีดสเตียรอยด์เข้าในรอยโรค
ขั้นตอนอาจแตกต่างกันตามโรค แต่โดยทั่วไปประกอบด้วย
1. ตรวจรอยโรค
แพทย์ผิวหนังประเมินก่อนว่ารอยโรคนั้นคือโรคอะไร และเหมาะกับการฉีด Corticosteroid หรือไม่
2. ทำความสะอาดบริเวณที่จะฉีด
ผิวหนังจะได้รับการทำความสะอาดก่อนฉีดยา
3. เตรียมยา
แพทย์เลือกความเข้มข้นของ Triamcinolone Acetonide ให้เหมาะกับโรคและตำแหน่ง
4. ฉีดยาเข้าสู่รอยโรค
ใช้เข็มขนาดเล็กฉีดยาปริมาณที่เหมาะสมเข้าไปในบริเวณที่ต้องการ
รอยโรคขนาดใหญ่หรือ Alopecia Areata ที่มีพื้นที่กว้างอาจต้องฉีดหลายจุด
5. ติดตามผล
ประเมินการตอบสนองและผลข้างเคียงก่อนพิจารณาฉีดครั้งต่อไป
การฉีดสเตียรอยด์เข้าในรอยโรคเจ็บหรือไม่?
ผู้ป่วยสามารถรู้สึกเจ็บหรือแสบได้ในช่วงสั้น ๆ
อาจรู้สึก
- เจ็บจากเข็ม
- แสบขณะฉีดยา
- ตึงหรือมีแรงดันภายในรอยโรค
- กดเจ็บเล็กน้อยหลังฉีด
ระดับความเจ็บขึ้นอยู่กับตำแหน่ง
ตัวอย่างเช่น การฉีดบริเวณหนังศีรษะหลายจุดใน Alopecia Areata หรือการฉีด Keloid ที่แข็ง อาจรู้สึกไม่สบายมากกว่าการฉีดบริเวณอื่น
จำเป็นต้องใช้ยาชาเฉพาะจุดหรือไม่?
ไม่จำเป็นในทุกกรณี
รอยโรคขนาดเล็กมักสามารถฉีดได้โดยไม่ต้องใช้ ยาชาเฉพาะจุด
แต่ในบางกรณีอาจพิจารณาใช้ยาชาเฉพาะจุดหรือวิธีลดความเจ็บอื่นตามความเหมาะสม โดยขึ้นอยู่กับ
- ตำแหน่ง
- จำนวนจุดที่ต้องฉีด
- ขนาดของรอยโรค
- ความไวต่อความเจ็บของผู้ป่วย
ต้องฉีดบ่อยแค่ไหน?
การฉีดสเตียรอยด์เข้าในรอยโรคมักต้องเว้นระยะระหว่างครั้ง เพื่อประเมินทั้งผลการรักษาและผลข้างเคียง
ในหลายข้อบ่งชี้ อาจเว้นช่วงประมาณ 4–8 สัปดาห์
สำหรับ Alopecia Areata มักมีการประเมินและพิจารณาฉีดซ้ำเป็นช่วง ๆ เช่นประมาณ 4–6 สัปดาห์ ในผู้ป่วยที่เหมาะสม
อย่างไรก็ตาม ไม่ควรใช้ช่วงเวลาเดียวกันกับผู้ป่วยทุกคน
ต้องฉีดกี่ครั้ง?
ไม่มีจำนวนครั้งตายตัว
รอยโรคบางชนิดอาจต้องฉีดเพียงครั้งเดียว ขณะที่บางโรคอาจต้องรักษาหลายครั้ง
ปัจจัยที่มีผล ได้แก่
- ชนิดของโรค
- ความหนาของรอยโรค
- ระยะเวลาที่เป็น
- ตำแหน่ง
- การตอบสนองครั้งก่อน
- แนวโน้มการกลับเป็นซ้ำ
Keloid และ Alopecia Areata มักต้องวางแผนการรักษาต่อเนื่องมากกว่าการฉีด Acne Cyst เพียงก้อนเดียว
หลังฉีดเริ่มเห็นผลเมื่อไร?
ระยะเวลาที่เริ่มเห็นผลแตกต่างกันตามโรค
Acne Cyst ที่มีการอักเสบอาจยุบและเจ็บน้อยลงค่อนข้างเร็ว
Keloid ต้องใช้เวลามากกว่าในการประเมินว่าความหนาและความแข็งลดลงหรือไม่
Alopecia Areata ต้องประเมิน Hair Regrowth เป็นช่วงหลายสัปดาห์ถึงหลายเดือน
จึงไม่ควรนำระยะเวลาการตอบสนองของโรคหนึ่งไปเปรียบเทียบกับอีกโรคหนึ่ง
ข้อดีของการฉีดสเตียรอยด์เข้าในรอยโรค
ข้อดี ได้แก่
- นำยาเข้าสู่บริเวณที่ต้องการโดยตรง
- ใช้รักษาโรคเฉพาะจุดได้
- สามารถใช้กับรอยโรคที่หนาและยาทาซึมเข้าได้ไม่ดี
- ใช้ปริมาณยารวมน้อยกว่าการรักษาด้วย Systemic Corticosteroid ในหลายกรณี
- ไม่ต้องมีแผลผ่าตัดในหลายข้อบ่งชี้
- สามารถใช้เป็นส่วนหนึ่งของการรักษาร่วมกับวิธีอื่น
ข้อจำกัดของการรักษา
การฉีดสเตียรอยด์ไม่ใช่วิธีรักษาที่เหมาะกับทุกคน
ข้อจำกัด ได้แก่
- ผู้ป่วยบางรายตอบสนองไม่ดี
- อาจต้องฉีดหลายครั้ง
- โรคสามารถกลับเป็นซ้ำ
- มีความเจ็บจากการฉีด
- มีความเสี่ยงต่อ Skin Atrophy
- อาจเกิด Lipoatrophy
- อาจเกิด Hypopigmentation
- ไม่ได้รักษาสาเหตุพื้นฐานของทุกโรค
- ไม่เหมาะกับโรคที่กระจายกว้างบางชนิด
ผลข้างเคียงของการฉีดสเตียรอยด์เข้าในรอยโรค
ผลข้างเคียงที่อาจเกิดขึ้น ได้แก่
- เจ็บ
- แสบ
- บวมชั่วคราว
- ช้ำ
- เลือดออกเล็กน้อย
- การติดเชื้อ
- Skin Atrophy
- Lipoatrophy
- Hypopigmentation
- Hyperpigmentation
- Telangiectasia
- Steroid Acne
- Sterile Abscess ซึ่งพบไม่บ่อย
- Allergic Reaction ซึ่งพบไม่บ่อย
ผลข้างเคียงด้านความสวยงามที่สำคัญคือ Skin Atrophy, Lipoatrophy และ Hypopigmentation
Skin Atrophy คืออะไร?
Skin Atrophy คือการบางหรือยุบตัวของผิวหนังและเนื้อเยื่อบริเวณที่ได้รับ Corticosteroid
อาจเห็นเป็น
- ผิวบาง
- รอยบุ๋ม
- ผิวสัมผัสเปลี่ยน
- เห็นเส้นเลือดใต้ผิวชัดขึ้น
- บริเวณที่ฉีดยุบลง
ความเสี่ยงสัมพันธ์กับความเข้มข้น ปริมาณ ความลึก ตำแหน่ง และจำนวนครั้งที่ฉีด
การฉีดสเตียรอยด์ทำให้ผิวบุ๋มได้หรือไม่?
ได้
รอยบุ๋มอาจเกิดจาก Skin Atrophy หรือ Lipoatrophy
ความเสี่ยงอาจเพิ่มขึ้นเมื่อ
- ใช้ความเข้มข้นสูงเกินความจำเป็น
- ฉีดปริมาณมาก
- ฉีดซ้ำบ่อย
- ฉีดลึกเข้าสู่ Subcutaneous Fat
- ฉีดบริเวณที่ผิวบาง
บริเวณใบหน้าหรือจุดที่เห็นได้ชัดจึงต้องใช้ความระมัดระวังเป็นพิเศษ
Lipoatrophy คืออะไร?
Lipoatrophy คือการยุบตัวหรือสูญเสียปริมาตรของไขมันใต้ผิวหนัง
หาก Corticosteroid กระจายเข้าไปใน Subcutaneous Fat อาจทำให้บริเวณนั้นดูบุ๋มลงมากกว่าการเกิด Skin Atrophy เพียงอย่างเดียว
บางรายสามารถค่อย ๆ ดีขึ้นตามเวลา แต่ระยะเวลาการฟื้นตัวแตกต่างกัน และไม่สามารถรับประกันว่าจะกลับเป็นปกติทั้งหมด
การฉีดสเตียรอยด์ทำให้ Hypopigmentation ได้หรือไม่?
ได้
Hypopigmentation คือบริเวณผิวมีสีอ่อนลงกว่าผิวรอบข้าง
อาจเกิดบริเวณรอบจุดฉีด หรือในบางกรณีที่พบได้น้อยอาจกระจายเป็นแนวออกจากบริเวณที่ฉีด
ความแตกต่างของสีจะเห็นชัดมากขึ้นในผู้ที่มีสีผิวเข้ม
Hypopigmentation จะหายหรือไม่?
ในผู้ป่วยบางราย สีผิวสามารถค่อย ๆ กลับมาได้ตามเวลา แต่ระยะเวลาการฟื้นตัวแตกต่างกัน
ไม่สามารถรับประกันได้ว่าจะกลับเป็นสีเดิมทั้งหมดหรือใช้เวลานานเท่าใด
หากเกิด Hypopigmentation ชัดเจนหลังฉีด ควรแจ้งแพทย์ก่อนฉีดครั้งต่อไป
การฉีดสเตียรอยด์ทำให้รอยดำได้หรือไม่?
ได้
แม้ Hypopigmentation จะสัมพันธ์กับฤทธิ์ของ Corticosteroid มากกว่า แต่การอักเสบหรือการบาดเจ็บจากเข็มสามารถกระตุ้น Post-Inflammatory Hyperpigmentation หรือ PIH
โดยเฉพาะในผู้ที่มีสีผิวเข้ม
การฉีดสเตียรอยด์เหมาะกับผิวเอเชียและผิวเข้มหรือไม่?
สามารถใช้ได้เมื่อมีข้อบ่งชี้
อย่างไรก็ตาม ในผู้ที่มีผิวเข้ม ความผิดปกติของสีผิวอาจเห็นชัดขึ้น
สิ่งที่ควรระวัง ได้แก่
- Hypopigmentation
- PIH
- Skin Atrophy
- Lipoatrophy
- รอยบุ๋ม
จึงควรเลือกความเข้มข้น ปริมาณ และระดับการฉีดอย่างเหมาะสม
การฉีดสเตียรอยด์ทำให้เกิดผลข้างเคียงทั่วร่างกายได้หรือไม่?
เมื่อใช้ Corticosteroid ปริมาณเล็กน้อยสำหรับรอยโรคเฉพาะจุด ความเสี่ยงต่อผลข้างเคียงทั่วร่างกายโดยทั่วไปต่ำกว่าการใช้ Corticosteroid ชนิดรับประทาน
แต่ความเสี่ยงสามารถเพิ่มขึ้นเมื่อ
- ใช้ปริมาณยารวมมาก
- ฉีดหลายตำแหน่ง
- ฉีดซ้ำหลายครั้ง
- ใช้ความเข้มข้นสูง
จึงควรคำนึงถึงปริมาณยารวมโดยเฉพาะในผู้ที่ต้องรักษาหลายรอยโรค
สามารถฉีดสเตียรอยด์เข้าในรอยโรคที่ติดเชื้อได้หรือไม่?
โดยทั่วไปไม่ควรฉีด Corticosteroid เข้าไปใน Active Infection
ตัวอย่างเช่น
- Bacterial Infection
- Fungal Infection
- Herpes Simplex
เนื่องจาก Corticosteroid ลดการตอบสนองของภูมิคุ้มกันเฉพาะบริเวณ และอาจทำให้การติดเชื้อแย่ลง
ดังนั้นตุ่มแดง บวม และเจ็บ ไม่ควรถูกสรุปโดยอัตโนมัติว่าเป็นเพียงการอักเสบที่ต้องฉีดสเตียรอยด์
เมื่อไรควรตรวจให้แน่ใจก่อนฉีด?
ควรประเมินอย่างละเอียดหากรอยโรคมีลักษณะ
- โตเร็วผิดปกติ
- มีแผล
- มีเลือดออก
- มีหนอง
- ปวดมาก
- สีหรือรูปร่างผิดปกติ
- แข็งผิดปกติ
- ไม่ตอบสนองต่อการรักษาเดิม
- กลับเป็นซ้ำบ่อย
- การวินิจฉัยไม่ชัดเจน
ในบางกรณีอาจจำเป็นต้องตรวจเพิ่มเติมหรือทำ Skin Biopsy ก่อนรักษา
ควรแจ้งอะไรกับแพทย์ก่อนการฉีด?
ควรแจ้งแพทย์เกี่ยวกับ
- ประวัติแพ้ยา
- ประวัติแพ้ Triamcinolone Acetonide
- Active Infection บริเวณที่จะฉีด
- เคยเกิด Skin Atrophy จากการฉีดครั้งก่อน
- เคยเกิด Lipoatrophy
- เคยเกิด Hypopigmentation
- ยาที่ใช้อยู่
- โรคประจำตัวที่เกี่ยวข้อง
- การตั้งครรภ์หรือให้นมบุตรเมื่อเกี่ยวข้องกับการวางแผนรักษา
- ประวัติการฉีดยาบริเวณเดิม
- การรักษา Keloid หรือโรคเดิมที่ผ่านมา
การฉีดสเตียรอยด์กับยาสเตียรอยด์ชนิดทาต่างกันอย่างไร?
| การฉีดสเตียรอยด์เข้าในรอยโรค | Topical Corticosteroid |
|---|---|
| ฉีดยาเข้าสู่รอยโรคโดยตรง | ทายาบนผิว |
| เหมาะกับรอยโรคหนาหรือเฉพาะจุด | เหมาะกับโรคอักเสบบริเวณตื้นหลายชนิด |
| ยาเข้าสู่เนื้อเยื่อเป้าหมายโดยตรง | ยาต้องซึมผ่านชั้นผิว |
| มีความเจ็บจากเข็ม | ไม่มีการฉีด |
| เสี่ยงต่อรอยบุ๋มเฉพาะจุด | อาจทำให้ผิวบางหากใช้ไม่เหมาะสม |
| ทำโดยบุคลากรทางการแพทย์ | ผู้ป่วยสามารถใช้เองตามคำสั่งแพทย์ |
ไม่มีวิธีใดดีกว่าเสมอไป การเลือกขึ้นอยู่กับโรคและความหนาของรอยโรค
การฉีดสเตียรอยด์กับสเตียรอยด์ชนิดรับประทานต่างกันอย่างไร?
Corticosteroid ชนิดรับประทานออกฤทธิ์ทั่วร่างกาย
การฉีด Corticosteroid เข้าในรอยโรคมีเป้าหมายให้ออกฤทธิ์เฉพาะบริเวณ
จึงเหมาะกับโรคเฉพาะจุดบางประเภท และสามารถลดการได้รับยาในส่วนอื่นของร่างกายเมื่อเทียบกับการรับประทานยา
หากโรคกระจายกว้างหรือรุนแรง อาจต้องพิจารณาการรักษาชนิดอื่นแทน
การฉีดสเตียรอยด์กับการผ่าตัด Keloid ต่างกันอย่างไร?
Surgical Excision คือการตัด Keloid ออก
ส่วนการฉีด Corticosteroid มีเป้าหมายทำให้ Keloid นิ่มลง แบนลง และลดอาการ
Keloid มีแนวโน้มกลับเป็นซ้ำแม้หลังการผ่าตัด ดังนั้นการผ่าตัดเพียงอย่างเดียวไม่จำเป็นต้องเป็นทางเลือกที่ดีที่สุดในทุกคน
บางกรณีอาจใช้การรักษาหลายวิธีร่วมกัน เช่น
- การฉีด Corticosteroid
- Surgical Excision
- Silicone Therapy
- Cryotherapy
- Laser
- Intralesional 5-Fluorouracil
การเลือกขึ้นอยู่กับขนาด ตำแหน่ง ความหนา ประวัติการรักษา และการกลับเป็นซ้ำ
การฉีดสเตียรอยด์กับ 5-Fluorouracil สำหรับ Keloid
5-Fluorouracil หรือ 5-FU สามารถใช้ฉีดเข้าใน Keloid บางชนิด
อาจใช้เพียงอย่างเดียวหรือใช้ร่วมกับ Corticosteroid
การเลือกวิธีขึ้นอยู่กับ
- ความหนาของ Keloid
- ตำแหน่ง
- การรักษาที่เคยได้รับ
- การตอบสนองต่อ Corticosteroid
- การกลับเป็นซ้ำ
- ผลข้างเคียงที่ต้องการหลีกเลี่ยง
ไม่มีวิธีใดรับประกันว่า Keloid จะหายถาวรในผู้ป่วยทุกคน
การดูแลหลังฉีดสเตียรอยด์เข้าในรอยโรค
โดยทั่วไปไม่มีแผลผ่าตัดหรือแผลเปิดขนาดใหญ่ จึงไม่ต้องดูแลแผลเหมือน Surgical Excision
คำแนะนำทั่วไป ได้แก่
- รักษาความสะอาด
- หลีกเลี่ยงการถูบริเวณที่ฉีดแรงเกินไป
- ไม่แกะหรือเการอยเข็ม
- สังเกตอาการบวม แดง ร้อน หรือมีหนอง
- ปฏิบัติตามคำแนะนำเฉพาะของโรคที่รักษา
หากรักษา Keloid อาจต้องใช้การดูแลแผลเป็นอื่นร่วมด้วย
หากรักษา Alopecia Areata อาจมีการรักษาผมร่วงอื่นร่วมตามความเหมาะสม
หลังฉีดอาบน้ำได้หรือไม่?
โดยทั่วไปสามารถอาบน้ำได้ตามปกติ เนื่องจากมีเพียงรอยเข็มขนาดเล็ก
ควรทำความสะอาดอย่างอ่อนโยนและหลีกเลี่ยงการถูแรงบริเวณที่เพิ่งฉีด
หลังฉีดออกกำลังกายได้หรือไม่?
โดยทั่วไปสามารถทำกิจวัตรประจำวันและออกกำลังกายได้
หากบริเวณที่ฉีดมีอาการเจ็บหรือบวม ควรหลีกเลี่ยงกิจกรรมที่กดหรือเสียดสีบริเวณนั้นมากเกินไปในช่วงแรก
หลังฉีดว่ายน้ำได้หรือไม่?
เนื่องจากไม่มีแผลเปิดขนาดใหญ่ โดยทั่วไปข้อจำกัดน้อยกว่าหัตถการผ่าตัด
แต่หากบริเวณฉีดยังมีเลือดออก ระคายเคือง หรือมีการอักเสบ ควรรอให้บริเวณดังกล่าวสงบก่อนลงสระหรือทะเล
หลังฉีดขึ้นเครื่องบินได้หรือไม่?
โดยทั่วไปการฉีด Corticosteroid เฉพาะจุดไม่เป็นข้อห้ามในการเดินทางโดยเครื่องบิน
สำหรับนักท่องเที่ยวหรือผู้ป่วยต่างชาติ ประเด็นที่สำคัญกว่าคือการวางแผนการฉีดครั้งต่อไป หากโรคต้องรักษาหลายครั้ง
เมื่อไรควรกลับมาพบแพทย์หลังฉีด?
ควรพบแพทย์หากมี
- ปวดมากขึ้นเรื่อย ๆ
- รอยแดงขยาย
- บริเวณฉีดร้อนผิดปกติ
- มีหนอง
- บวมมากผิดปกติ
- มีไข้
- สงสัย Allergic Reaction
- เกิดรอยบุ๋มชัดเจน
- Skin Atrophy เพิ่มขึ้น
- Hypopigmentation เพิ่มขึ้น
- รอยโรคแย่ลงแทนที่จะดีขึ้น
สิ่งที่คาดหวังเมื่อพบแพทย์ผิวหนังในกรุงเทพ
การเข้ารับการฉีดสเตียรอยด์เข้าในรอยโรคควรเริ่มจากการวินิจฉัย ไม่ใช่เริ่มจากการฉีดยาโดยอัตโนมัติ
แพทย์จะพิจารณาเรื่องสำคัญ ได้แก่
รอยโรคคืออะไร?
Keloid, Hypertrophic Scar, Alopecia Areata, Acne Cyst, Inflamed Epidermoid Cyst และโรคติดเชื้อมีวิธีรักษาแตกต่างกัน
การฉีดสเตียรอยด์เหมาะหรือไม่?
ไม่ใช่ก้อนนูนหรือรอยโรคอักเสบทุกชนิดเหมาะกับ Corticosteroid
ควรใช้ความเข้มข้นเท่าไร?
ความเข้มข้นต้องเหมาะกับโรค ความหนา และตำแหน่ง
ควรฉีดลึกแค่ไหน?
การฉีดลึกเกินไปอาจเพิ่มความเสี่ยงต่อ Lipoatrophy
ต้องฉีดกี่ครั้ง?
จำนวนครั้งขึ้นอยู่กับโรคและการตอบสนอง
ต้องใช้การรักษาอื่นร่วมด้วยหรือไม่?
การฉีด Corticosteroid อาจเป็นเพียงส่วนหนึ่งของแผนการรักษา
การฉีดสเตียรอยด์เข้าในรอยโรคสำหรับนักท่องเที่ยวและผู้ป่วยต่างชาติในกรุงเทพ
หัตถการนี้มักสะดวกสำหรับผู้ป่วยต่างชาติ เพราะไม่มีแผลผ่าตัดหรือการเย็บแผลในกรณีทั่วไป
อย่างไรก็ตาม ควรคำนึงถึงว่าหลายโรคต้องรักษาต่อเนื่อง
ตัวอย่างเช่น
- Alopecia Areata อาจต้องฉีดหลายครั้ง
- Keloid มักต้องติดตามเป็นระยะ
- Hypertrophic Scar อาจต้องประเมินการตอบสนองหลังแต่ละครั้ง
- Acne Cyst เพียงก้อนเดียวอาจต้องการการรักษาเพียงครั้งเดียว
- โรคเรื้อรังอาจต้องใช้การรักษาวิธีอื่นร่วม
สำหรับผู้ที่อยู่ในประเทศไทยช่วงสั้น ควรสอบถามก่อนรักษาว่า
- คาดว่าจะต้องฉีดกี่ครั้ง
- ควรเว้นกี่สัปดาห์
- สามารถรักษาต่อในประเทศอื่นได้หรือไม่
- ควรเก็บข้อมูลชื่อยาและความเข้มข้นไว้หรือไม่
- ผลข้างเคียงใดควรพบแพทย์ทันที
คำถามที่พบบ่อย
การฉีดสเตียรอยด์เข้าในรอยโรคคืออะไร?
คือการฉีด Corticosteroid โดยตรงเข้าไปในรอยโรค เพื่อให้ยาออกฤทธิ์เฉพาะบริเวณ
ยาที่นิยมใช้คืออะไร?
ยาที่ใช้บ่อยคือ Triamcinolone Acetonide
ใช้รักษาโรคอะไรได้บ้าง?
ใช้กับโรคบางชนิด เช่น Keloid, Hypertrophic Scar, Alopecia Areata, Acne Cyst, Inflamed Epidermoid Cyst และ Granuloma Annulare
การฉีดสเตียรอยด์ทำให้ Keloid แบนลงได้หรือไม่?
สามารถช่วยลดความหนา ทำให้ Keloid นิ่มลง และลดอาการคันหรือเจ็บในบางราย แต่อาจต้องฉีดหลายครั้ง
Keloid สามารถกลับเป็นซ้ำหลังฉีดได้หรือไม่?
ได้ Keloid มีแนวโน้มกลับเป็นซ้ำ แม้จะตอบสนองดีต่อการรักษาในช่วงแรก
Hypertrophic Scar สามารถฉีดสเตียรอยด์ได้หรือไม่?
ได้ในกรณีที่เหมาะสม โดยอาจช่วยลดความหนาและอาการ
การฉีดสเตียรอยด์ช่วยให้ผมขึ้นใน Alopecia Areata ได้หรือไม่?
สามารถช่วยให้เกิด Hair Regrowth ในผู้ป่วยบางราย โดยลดการอักเสบรอบ Hair Follicle
Alopecia Areata ต้องฉีดกี่ครั้ง?
จำนวนครั้งแตกต่างกันตามการตอบสนอง และมักต้องประเมินเป็นช่วงหลายสัปดาห์
ผมสามารถร่วงอีกหลังการรักษาได้หรือไม่?
ได้ Alopecia Areata สามารถกลับเป็นซ้ำบริเวณเดิมหรือเกิดบริเวณใหม่
สามารถฉีดสเตียรอยด์ใน Acne Cyst ได้หรือไม่?
ได้ใน Acne Nodule หรือ Acne Cyst ที่อักเสบมากบางรอยโรค เพื่อช่วยลดการอักเสบและอาการเจ็บ
สามารถฉีดสเตียรอยด์ใน Epidermoid Cyst ได้หรือไม่?
สามารถใช้เพื่อลดการอักเสบในบางกรณี แต่ไม่ได้กำจัด Cyst Wall
การฉีดเจ็บหรือไม่?
อาจรู้สึกเจ็บ แสบ หรือมีแรงดันในช่วงสั้น ๆ
จำเป็นต้องใช้ยาชาเฉพาะจุดหรือไม่?
ไม่จำเป็นทุกกรณี ขึ้นอยู่กับตำแหน่ง ขนาดของรอยโรค จำนวนจุดที่ต้องฉีด และความไวต่อความเจ็บของผู้ป่วย
ต้องฉีดบ่อยแค่ไหน?
ขึ้นอยู่กับโรค หลายกรณีอาจเว้นประมาณ 4–8 สัปดาห์ก่อนประเมินและพิจารณาฉีดซ้ำ
ต้องฉีดกี่ครั้ง?
ไม่มีจำนวนครั้งตายตัว ขึ้นอยู่กับโรค ขนาดรอยโรค และการตอบสนอง
การฉีดสเตียรอยด์ทำให้ผิวบุ๋มได้หรือไม่?
ได้ หากเกิด Skin Atrophy หรือ Lipoatrophy
Skin Atrophy คืออะไร?
คือผิวบางหรือยุบตัวบริเวณที่ได้รับ Corticosteroid
Lipoatrophy คืออะไร?
คือการยุบตัวของไขมันใต้ผิวหนัง ซึ่งสามารถทำให้เห็นเป็นรอยบุ๋ม
การฉีดสเตียรอยด์ทำให้ผิวขาวเป็นดวงได้หรือไม่?
ได้ Hypopigmentation เป็นผลข้างเคียงที่สามารถเกิดขึ้นได้
Hypopigmentation จะหายหรือไม่?
บางรายค่อย ๆ ดีขึ้นตามเวลา แต่ไม่สามารถรับประกันระยะเวลาหรือการกลับเป็นปกติทั้งหมดได้
การฉีดสเตียรอยด์ทำให้รอยดำได้หรือไม่?
สามารถเกิด PIH จากการอักเสบหรือการบาดเจ็บของผิวได้
คนผิวเข้มสามารถฉีดได้หรือไม่?
สามารถฉีดได้เมื่อมีข้อบ่งชี้ แต่ความผิดปกติของสีผิว เช่น Hypopigmentation หรือ PIH อาจเห็นได้ชัดกว่า
สามารถฉีดในบริเวณที่ติดเชื้อได้หรือไม่?
โดยทั่วไปไม่ควรฉีด Corticosteroid เข้าไปใน Active Infection
หลังฉีดอาบน้ำได้หรือไม่?
โดยทั่วไปได้
หลังฉีดออกกำลังกายได้หรือไม่?
โดยทั่วไปได้ หากไม่มีอาการเจ็บ บวม หรือระคายเคืองมาก
หลังฉีดว่ายน้ำได้หรือไม่?
โดยทั่วไปได้เมื่อรอยเข็มแห้งและไม่มีเลือดออกหรือการระคายเคืองผิดปกติ
หลังฉีดขึ้นเครื่องบินได้หรือไม่?
โดยทั่วไปได้
การฉีดสเตียรอยด์กับยาสเตียรอยด์ชนิดทาแบบไหนดีกว่า?
ขึ้นอยู่กับโรค การฉีดเหมาะกับรอยโรคหนาหรือเฉพาะจุด ส่วนยาทาเหมาะกับโรคอักเสบหลายชนิดที่อยู่บริเวณผิวด้านบน
การฉีดสเตียรอยด์กับ 5-FU สำหรับ Keloid แบบไหนดีกว่า?
ไม่มีวิธีเดียวที่เหมาะกับ Keloid ทุกชนิด การเลือกขึ้นอยู่กับความหนา ตำแหน่ง การรักษาเดิม และการตอบสนอง
นักท่องเที่ยวสามารถฉีดสเตียรอยด์เข้าในรอยโรคในกรุงเทพได้หรือไม่?
สามารถพิจารณาได้หากมีข้อบ่งชี้ แต่หากโรคต้องรักษาหลายครั้ง ควรวางแผนการรักษาต่อเนื่องก่อนเดินทาง
โรคอื่นๆ ที่เกี่ยวข้อง
-
คีลอยด์ Keloids & Abnormal Scars แผลเป็นเป็นส่วนหนึ่งของกระบวนการซ่อมแซมผิวหนังตามธรรมชาติหลังเกิดบาดแผล การผ่าตัด สิว การเจาะหู แผลไฟไหม้ หรือการบาดเจ็บอื่น ๆ แผลเป็นส่วนใหญ่จะค่อย ๆ แบนลง นุ่มขึ้น และเห็นชัดน้อยลงเมื่อเวลาผ่านไป

-
ผมร่วงเป็นหย่อม Alopecia Areata โรคผมร่วงเป็นหย่อมเป็นโรคที่เกิดจากความผิดปกติของระบบภูมิคุ้มกัน โดยมักทำให้เกิด บริเวณผมร่วงเป็นวงกลมหรือวงรี ผิวหนังเรียบ และเกิดขึ้นค่อนข้างรวดเร็ว บริเวณหนังศีรษะหรือเครา นอกจากนี้ยังสามารถเกิดที่คิ้ว ขนตา และขนตามร่างกายได้

-
Male & Female Pattern Hair Loss Male & Female Pattern Hair Loss ผมบางจากพันธุกรรมเป็นหนึ่งในสาเหตุที่พบบ่อยที่สุดของภาวะผมบางเรื้อรัง ทั้งในผู้ชายและผู้หญิง โดยในผู้ชายมักเริ่มจากแนวผมบริเวณขมับถอยร่นหรือผมบางบริเวณกระหม่อมส่วนในผู้หญิงมักเห็นเป็นแนวแสกผมกว้างขึ้นและความหนาแน่นของเส้นผมบริเวณกลางศีรษะลดลง

-
สิว ยอดนิยม Acne สิว (Acne) เป็นหนึ่งในปัญหาผิวที่พบบ่อยที่สุด เกิดได้ทั้งในวัยรุ่นและผู้ใหญ่ โดยอาจมีตั้งแต่สิวอุดตัน สิวหัวดำ สิวอักเสบ ไปจนถึงสิวก้อนลึกหรือสิวที่ทำให้เกิดแผลเป็นถาวร





























